MONTREAL — Onkoloji, immünoloji, moleküler biyoloji ve meme sağlığı alanlarında çığır açan bir gelişmeye imza atan Kanada’daki McGill Üniversitesi araştırmacıları, vücudu korumakla görevli bağışıklık hücrelerinin bazı erken evre meme kanseri türlerinde koruyucu bariyerleri zayıflatarak tümörün yayılmasına yol açtığını keşfetti. Cell Reports Medicine dergisinde yayımlanan ve duktal karsinoma in situ (DCIS) teşhis ile tedavisini kökten değiştirmesi beklenen bu devrim niteliğindeki bulgu, hangi hastaların gereksiz ameliyat, radyasyon ve kemoterapiden kurtulabileceğini belirlemede kritik bir eşik olarak değerlendiriliyor.
- Kanada’daki McGill Üniversitesi bilim insanları, bağışıklık sistemi hücrelerinin erken evre meme kanserinin yayılmasını tetiklediğini kanıtladı.
- Taramalarda tespit edilen meme kanserlerinin beşte biri ile üçte birini oluşturan DCIS vakalarında nötrofil adı verilen hücrelerin rolü açığa çıkarıldı.
- Nötrofillerin salgıladığı ‘nötrofil elastaz’ enzimi, koruyucu bariyeri zayıflatarak kanser hücrelerinin çevre dokulara yayılmasına zemin hazırlıyor.
- Araştırma, gelecekte gereksiz cerrahi operasyonların önüne geçilmesini sağlayacak biyobelirteç geliştirilmesinin önünü açıyor.
Duktal Karsinoma in Situ (DCIS) Nedir ve Hangi Tehlikeleri Barındırır?
Tıp dünyasında onkoloji, immünoloji, moleküler biyoloji ve meme sağlığı uzmanlarının uzun süredir üzerinde çalıştığı erken evre kanser türlerinden biri olan duktal karsinoma in situ (DCIS), günümüz meme kanseri teşhis ve tedavisinde en büyük açmazlardan birini oluşturmaktadır. Genel tarama süreçleri sırasında tespit edilen meme kanserlerinin beşte biri ile üçte birini muazzam bir oranla DCIS vakaları oluşturmaktadır. Normal şartlar altında bu lezyonlar, vücutta bulunan ince bir koruyucu hücre tabakası, yani bir bariyer tarafından sıkı bir kontrol altında tutulmakta ve böylece tehlikeli kanser hücrelerinin çevre dokulara yayılması engellenmektedir. Ancak bu hassas denge, hastaların büyük kısmının lezyonlarının ileride hayati tehlike yaratıp yaratmayacağını bilmeden ağır cerrahi operasyonlara, yıpratıcı radyasyona ve kemoterapiye maruz kalmasına neden olmaktadır. Bilim insanları uzun yıllardır hangi hastanın bu ağır tedavilere gerçekten ihtiyaç duyduğunu ayırt etme konusunda büyük zorluklar yaşamaktaydı.
Nötrofiller ve Nötrofil Elastaz Enziminin Kritik Rolü Nasıl Çözüldü?
Kanada’daki McGill Üniversitesi’nde yürütülen ve Cell Reports Medicine dergisinde yayımlanan kapsamlı araştırma, bu alandaki tüm ezberleri bozdu. Araştırmacılar, normalde vücutta enfeksiyonlarla savaşmasıyla bilinen ‘nötrofil’ adı verilen bağışıklık hücrelerinin bu süreçte son derece şaşırtıcı ve olumsuz bir rol oynadığını saptadı. Yapılan detaylı analizler sonucunda, nötrofillerin salgıladığı ‘nötrofil elastaz’ adlı özel bir enzimin, tümörleri çevreleyen o ince koruyucu bariyeri zayıflattığı ve kanser hücrelerinin çevre dokulara yayılmasına, yani invazivleşmesine zemin hazırladığı kesin olarak kanıtlandı. Bilim insanları laboratuvar ortamında gerçekleştirdikleri deneylerde, söz konusu bağışıklık hücreleri veya bu tehlikeli enzim bloke edildiğinde koruyucu bariyerin sağlam kaldığını ve yayılmanın durduğunu gözlemledi. Çalışmanın baş yazarı Tarek Taifour, bugüne kadar hangi lezyonların tamamen zararsız kalacağını, hangilerinin ise hızla yayılacağını güvenilir bir şekilde tahmin edemediklerini belirterek, bu yeni mekanizma sayesinde en yüksek risk taşıyan hastaların erkenden ve kusursuz bir şekilde tespit edilebileceğini vurguladı. Kıdemli yazar Prof. Dr. William Muller ise kanserin insan vücudundaki normal bağışıklık süreçlerini kendi lehine nasıl manipüle ettiğini bu çalışmayla net ve şüpheye yer bırakmayacak bir şekilde ortaya koyduklarını ifade etti.
Gelişmeler ve Beklentiler
McGill Üniversitesi araştırma ekibi, keşfedilen nötrofil elastaz enziminin gelecekte tıbbi bir ‘biyobelirteç’ yani erken teşhis ve risk değerlendirme işaretçisi olarak kullanılabileceğini öngörüyor. Bu çığır açan bilimsel gelişme sayesinde, ileride hangi hastaların zararsız DCIS lezyonlarıyla yaşadığı önceden saptanabilecek ve böylece binlerce hasta gereksiz ve ağır cerrahi müdahalelerden, radyasyondan ile kemoterapiden tamamen kurtulma imkanına kavuşacak. Tıp dünyası, bu bulgunun klinik uygulamalara yansıması için başlatılacak yeni araştırmaları ve geliştirilecek hedef odaklı tedavi protokollerini büyük bir dikkatle takip ediyor.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika