Xêzên Riyan: Parêzvanên Jiyanê û Dîroka Wan a Balkêş

ENQERE — Her ajokarek ku li ser rêyan wesayîtan ajotibe, bê guman hay ji girîngiya xêzên rê heye. Van xêzên ku li ser rûyê rêyan hatine çêkirin zehf girîng in û ji bo pêşîgirtina li qezayan û rizgarkirina jiyana mirovan roleke sereke dilîzin.

Dîroka Xêzên Riyan û Edward Norris Hines

Her ajokarek ku wesayîtê ramîne, hay ji xêzên rê heye. Van xêzên ku li ser rûyê rêyan hatine çêkirin zehf muhîm in. Ew nîşan didin ku çima divê qeza çênebin û însan nemirin. Ew xêzên jiyanê yê gelek merdiman xilas dikin. Versiyona ewilîn wiha dibêje: Edward Norris Hines endamê Komîteya Trafîkî ya Wayne County a eyaleta Michigan a Amerîkayê bû. Rêya ewilîn ew xêzên rê kifş kirin. Wê komîteyê li ser rê xêzên spî xêz kirin û rê kir du beş. Erebeyeke şîrşûştinê dema ku li ser rê diçû, şîrê wî li ser rê rijiya bû û ji ber vê yekê Hines fikirîbû ku xêzên rê çêke.

Xebatên Ji Bo Rêyan û Xelata George S. Bartlett

Hines, ê ku karê bîsîklêtan kiribû, ji bo ku rêyên Michiganê herin berfirehkirin organîzasyona Good Roads viraştibû. Ew Serokê Klûba Bîsîklêtan ê Detroit Wheelmen bû. (Wî di salên 1909’an de ji bo peyayan jî rê çêkiribû, lê ev mesele ne ya me ye). Ji ber xizmetên wî yên ji bo rêyan di salên 1935’an de Xelata George S. Bartlett dan Hines.

Rîwayeta Din û Serdema Nûjen

Rîwayeteke din jî dibêje ku cotkarekî îngilîz tevî ku erebeya wî tune bû jî her tim ji River Roadê re diçû, û wî xêzên rê pêşniyar kiribû. Di sala 1911’an de li ser rêya River Road a nêzî Trentonê ceribandina xêzên rê hate kirin. İnsanan her dem ji bo rehetiya xwe tişt derxistine û berdewam kirine. Meseleya xêzên rê jî wisa bûye û heta îro wisa dewam kiriye. Îro bi taybetî di nava bajaran de xêz zehf muhîm in. Cihê ku xêz lê tune bin, zehftir qeza lê çêdibin.

Pêşeroja Bûyeran

Îro jî xêzên rê wekî parêzvanên sereke yên jiyana ajokar û peyayan di trafîkê de tên bikaranîn û ji bo kêmkirina qezayan roleke bi vî rengî ya bingehîn dilîzin.

Çavkanî: Çandname