AMED — Li gorî hedîsa pîroz a ku ji Cenabê Pêxamber (Sallallahu Aleyhi Vesenellem) hatiye vegotin, “Tu bav ti diyariyeke ku ji exlaq û edeba xweşik baştir bide zarokê xwe nîne” (Tirmîzî, Birr, 33; H. No: 1875). Ev peyama pîroz li ser giringiya perwerdehiya exlaqî û çawaniya peywirên dê û bavan a li hemberî zarokên xwe disekine.
- Pêxemberê me qada diyariyê ji madîderketinê dikişîne qada manewî û exlaqî.
- Exlaqê xweşik û edeba ku di zarok de tê bicîhkirin, sermayeyeke herheyî ye.
- Dê û bav bi tevger û jiyana xwe ya rojane mînaka herî mezin ji bo zarokan in.
Guhertina Têgihiştina Diyariyê di Îslamê de
Mirov her tim dixwazin ji bo zarokên xwe çêtirîn tiştan bistînin, wan bextewar bikin û di pêşerojê de wan ewle bibînin. Ji ber vê yekê ew di warê madî de gelek hewl didin. Lê belê Pêxemberê me vê têgihîştinê diguhere û qada diyariyê ji madîderketinê dikişîne qada manewî û exlaqî.
Sermayeyeke Herheyî: Exlaqê Xweşik
Mal, milk, pere an jî xanî û zevî her tim dikarin winda bibin, bêne xercirin an jî bibin sedema pirsgirêkan. Lê belê exlaqê xweşik û edeba ku di zarok de tê bicîhkirin, sermayeyeke herheyî ye ku tu carî kêm nabe û bi temenê zarok re mezin dibe.
Nûnertiya Dê û Bavan û Kesayetiya Zarok
Di vê gotinê de peyva “bav” wekî nûnertiya dê û bavan tê bikaranîn. Ev nîşan dide ku diyariya herî mezin a ku dê û bav dikarin bidin zarokê xwe, ne tiştên destpêketî yên dinyayî ne, belkî kesayetî, rûmet û nirxên exlaqî ne.
Girîngiya Mînaka Pratîkî di Perwerdehiyê de
Zarok bi gelemperî bi çavdêriyê fêr dibin. Ji bo ku zarok xwedî edeb û exlaqê xweşik be, divê pêşî dê û bav bi xwe di jiyana xwe ya rojane de vê yekê nîşan bidin. Exlaq bi gotinan nayê fêrkirin, bi tevger û jiyanê tê qezenckirin.
Bandora Zarokên bi Edeb li ser Civakê
Zarokê ku bi edeb û exlaq mezin bibe, di civakê de dibe kesekî pêbawer, bi wijdan, rêzdar û alîkar. Ev yek ne tenê ji bo malbatê, di heman demê de ji bo tevahiya civakê aştî û aramiyê tîne.
Pêşeroja Bûyeran
Edeb û exlaqê xweşik mifteya dilê mirovan e. Kesê ku bi edeb be, di jiyana xwe ya civakî û têkiliyên xwe de her dem serketî û rêzdar dimîne.
Çavkanî: Çandname