BELGRAD — Sırbistan’da gerçekleştirilen kritik erken genel seçimlerde, 12 yıllık Aleksandar Vucic iktidarına son veren Öğrenci Listesi’nin tarihi zaferi uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırırken, Orta Avrupa Üniversitesi’nden Prof. Dr. Anıl Duman sürecin arka planını ve toplumsal dinamiklerini BirGün’e değerlendirdi; uzmanlar hoşnutsuzluğun tek başına iktidar değiştiremeyeceğini, stratejik örgütlenmenin şart olduğunu vurguladı.
- Sırbistan’da dün yapılan erken genel seçimde resmi olmayan sonuçlara göre Öğrenci Listesi yüzde 53 oy alarak tarihi bir zafer kazandı.
- 250 sandalyeli mecliste Öğrenci Listesi 141 milletvekili çıkarırken, Aleksandar Vucic’in öncülüğündeki SNS listesi yüzde 38,8 ile 103 milletvekilinde kaldı.
- Orta Avrupa Üniversitesi’nden Prof. Dr. Anıl Duman, başarının arkasında yolsuzluk karşıtlığı etrafında birleşen kitleler ve geleneksel muhalefet yükünün taşınmaması olduğunu belirtti.
- Öğrenci hareketi, protestoları tek bir olayla sınırlı tutmayarak devlet kurumlarının işleyişine yönelik sistemik bir itiraza dönüştürdü.
Sırbistan Seçimlerinde Tarihi Kırılma: Resmi Olmayan Sonuçlar Ne Söylüyor?
Sırbistan’da dün yapılan erken genel seçimde sandıkların kapanmasının ardından resmi olmayan sonuçlar netleşmeye başladı. Sırbistan’daki Özgür Seçimler ve Demokrasi Merkezi (CeSID), oyların yüzde 98’inin sayıldığını ve Öğrenci Listesi’nin açık bir galibiyet ilan ettiğini duyurdu. Ülke genelinde büyük bir coşkuyla kutlanan bu sonuçlara göre, Öğrenci Listesi oyların yüzde 53’ünü hanesine yazdırırken, Sırp İlerleme Partisi (SNS) öncülüğündeki ‘Aleksandar Vucic-Birleşmiş Sırbistan’ Listesi yüzde 38,8’de kaldı. Sırbistan’daki 250 sandalyeli meclisin aritmetiği de kökten değişti. Seçim sonuçlarına göre Öğrenci Listesi meclise 141 milletvekili sokmayı başarırken, Vucic’in listesi ise 103 milletvekili çıkarabildi. Ayrıca barajı aşan 4 partinin daha parlamentoya girdiği belirtildi. Bu tablo, 12 yıldır ülkeyi yöneten Vucic iktidarının parlamentodaki mutlak üstünlüğünün sona erdiğini ve siyasi denklemde yeni bir dönemin başladığını açıkça gözler önüne serdi.
Öğrencileri Zafere Taşıyan Üç Temel Etken ve Macaristan Benzerliği
Orta Avrupa Üniversitesi’nden Prof. Dr. Anıl Duman, Sırbistan’daki 12 yıllık Vucic iktidarına son veren öğrenci hareketinin zaferini BirGün’e değerlendirdi. Sırbistan deneyiminden çıkarılabilecek en önemli dersin, toplumsal hoşnutsuzluğun siyasi değişim yaratabilmesi için örgütlenme ve seçim stratejisiyle birleşmesi gerektiği olduğunu vurgulayan Duman, öğrencilerin başarısını açıklayan üç temel etkene dikkat çekti. Bunlardan ilkinin Macaristan’daki Péter Magyar’ın da başarı sebebi olduğunu belirten Duman, her iki ülkenin de yolsuzluk karşıtlığını ortak bir siyasi talebe dönüştürebildiğini ve karizmatik bir lider olmadan kitlelerin bu talep etrafında harekete geçirilebildiğini ifade etti. Öğrenciler yalnızca Novi Sad’daki tren istasyonu kazasını sorgulamakla kalmadılar, aynı zamanda devlet kurumlarının neden görevlerini yerine getirmediğini de sorguladılar. Böylece protestolar, tek bir olayın sorumlularıyla sınırlı kalmayarak hükümetin işleyişine yönelik köklü bir itiraza dönüştü. Öte yandan, geleneksel muhalefetin geçmişten gelen siyasi yüklerini taşımayan öğrenciler, Sırbistan’da muhalefetin yerine geçebilecek taze ve güvenilir bir örgütlülük modeli sundu.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sırbistan’daki bu dönüm noktası niteliğindeki seçim sonuçları, uzun süreli iktidarların karşısında toplumsal dinamiklerin doğru bir strateji ve kurumsal sorgulama ile nasıl sonuç alabileceğinin somut bir kanıtı oldu. Resmi süreçlerin tamamlanması ve meclis aritmetiğinin resmiyet kazanması beklenirken, uzmanlar yeni koalisyon ve yönetim dinamiklerinin hem Sırbistan’ın iç politikasında hem de dış ilişkilerinde yeni bir stratejik dönemin kapısını aralayacağını öngörüyor.
Kaynak: BirGün Manşet