TAHRAN — İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Başkan Yardımcısı Ali Bakıri, İran devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, ABD’nin Tahran ile ciddi müzakerelere başlayabilmesi için İran’ın belirlediği 7 şartı eksiksiz kabul edip uygulaması gerektiğini vurgularken, Washington yönetiminin geçmişteki ihlallerine ve suikast girişimlerine dikkat çekti.
- İran, ABD ile müzakereler için 7 maddelik tavizsiz bir ültimatom sundu.
- Tahran yönetimi, Washington’un geçmişteki müzakere yükümlülüklerini defalarca ihlal ettiğini belirtti.
- Şartlar arasında deniz ablukasının kaldırılması, yaptırımların son bulması ve petrol ihracatı muafiyeti bulunuyor.
- İranlı yetkili Ali Bakıri, ABD’nin geçici anlaşmalarla yeniden baskı politikasına dönebileceği konusunda uyarıda bulundu.
İran’dan Washington’a Sert Ültimatom: 7 Şart Masada
Orta Doğu’da diplomatik gerilim tırmanmaya devam ederken, Tahran’dan Washington yönetimine net bir mesaj gönderildi. İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Başkan Yardımcısı Ali Bakıri, İran devlet televizyonuna konuk olarak iki ülke arasındaki müzakerelerin son durumuna ilişkin kritik değerlendirmelerde bulundu. Bakıri, “ABD’nin müzakere ve adil bir anlaşmaya varma konusunda ciddi bir iradesi varsa, öne sürülen 7 şartı kabul etmeli ve bunları uygulamalıdır” diyerek topu Amerikan tarafına attı. Bu çerçevenin sunulmasının nedeninin ABD’nin geçmiş dönemdeki tutumu ve müzakere yükümlülüklerini defalarca ihlal etmesi olduğunu dile getiren Bakıri, Washington’un samimiyetinden duyulan kuşkuları açıkça dile getirdi. Tahran yönetiminin Washington yönetimine ilettiği 7 şart arasında; deniz ablukasının kaldırılması, Hürmüz Boğazı’ndan ticari ve petrol gemilerinin güvenli geçişinin garanti edilmesi, tek taraflı yaptırımların kaldırılması, petrol ihracatı muafiyeti, dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması, nükleer maddelerin ülke içinde kalması ve savaşın sonlandırılması gibi hayati maddeler yer alıyor. Bu şartların karşılanması, iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleşmesi için bir ön koşul olarak nitelendiriliyor.
Geçmişin İhlalleri ve Suikast Girişimleri Güvensizlik Yaratıyor
İranlı üst düzey yetkili Ali Bakıri’nin açıklamalarındaki en dikkat çekici bölümlerden biri, ABD’nin yakın geçmişteki askeri ve diplomatik hamlelerine dair yaptığı kronolojik hatırlatmalardı. Bakıri, ABD’nin geçen yıl ilkbaharda beş tur müzakerenin ardından ikinci savaşı başlattığını, sonbaharda diplomatik süreç devam ederken müzakere ilkeleriyle bağdaşmayan adımlar attığını ve kışın da görüşmeler sürerken İran lideri Ali Hamaney’e suikast düzenlediğini ifade etti. Bu vahim olaylar silsilesi, Tahran ile Washington arasındaki güven bunalımının derinleşmesindeki ana etken olarak gösteriliyor. Diplomatik kanalların açık olduğu dönemlerde dahi askeri operasyonların ve suikast girişimlerinin sürdürülmesi, İran tarafının neden bu kadar sert ve koşullu bir ültimatom yayınladığını açıklayan en temel argümanı oluşturuyor. Bakıri, bu tarihi arka plan göz önüne alındığında, ABD’nin niyetlerinin sorgulanmasının kaçınılmaz olduğunu savunuyor.
Geçici Anlaşma Tuzağına Karşı Tahran’ın Stratejik Temkinliliği
İranlı yetkili, ABD’nin şartları kabul edip uygulaması durumunda ciddi bir müzakere sürecinin önünün açılıp açılmayacağının değerlendirilebileceğini belirterek, aksi halde Washington’un siyasi çıkarları için geçici bir anlaşma yapmayı amaçlıyor olabileceğine dikkat çekti. Seçimlerin ardından yeniden baskı politikasına veya askeri müdahaleye dönmeyi amaçlıyor olabileceklerini kaydeden Bakıri, Tahran’ın bu tür stratejik manevralara karşı hazırlıklı olduğunu vurguladı. İran, Washington’un iç siyasi dinamiklerine kurban edilebilecek kalıcı olmayan mutabakatlar yerine, ekonomik ve askeri güvenliğini garanti altına alacak somut ve bağlayıcı adımlar talep ediyor. Bu stratejik tutum, İran’ın dış politikasında taviz vermez bir çizgi izleyeceğinin ve ABD’nin somut adımlarını görmeden masaya oturmayacağının en net göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sonuç olarak, İran’ın sunduğu 7 maddelik ültimatom, Washington ve Tahran arasındaki müzakere süreçlerinde yeni ve oldukça sert bir döneme girildiğini tescillemektedir. ABD yönetiminin bu şartlara nasıl bir yanıt vereceği, bölgedeki istikrarın ve diplomatik geleceğin yönünü belirleyecektir. Resmi süreç, ABD’nin yaptırımlar ve güvenlik başlıklarında atacağı adımlara bağlı olarak şekillenecek olup, önümüzdeki günlerde uluslararası diplomasi trafiğinin daha da yoğunlaşması beklenmektedir.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika