TEL AVİV — İşgal devleti İsrail’de, Gazze’ye yönelik saldırılar, Lübnan’ın güneyindeki işgal ve İran’a karşı başlatılan savaşın ardından 7,3 milyon seçmen, 7 Ekim 2023 tarihinden bu yana ilk kez parlamento seçimleri için yerel saatle 07.00 itibarıyla sandık başına gitti.
- 7,3 milyon seçmen, ülke genelindeki 12 bin 18 seçim istasyonunda kurulan 18 bin sandıkta oy kullanıyor.
- Savaş suçlusu mevcut Başbakan Benyamin Netanyahu’nun seçimleri kaybetmesi beklenirken, muhalefetin de parlamento çoğunluğunu alamayacağı öngörülüyor.
- Knesset’teki 120 sandalye için 37 parti ve liste kıyasıya bir yarış veriyor.
- Hükümet kurulamaması durumunda, İsrail’in 2019-2022 döneminde olduğu gibi yeniden erken seçime gitme riski bulunuyor.
Savaş ve İşgal Koşullarında Oy Verme İşlemi Başladı
İşgal devleti İsrail’de bugün, bölgeyi kana bulayan çatışmaların gölgesinde parlamento seçimleri yapılıyor. Gazze soykırımının başlamasından bu yana ilk kez sandık kurulan ülkede, yaklaşık 7,3 milyon seçmen iradesini yansıtmak için kolları sıvadı. Ülke genelindeki 12 bin 18 seçim istasyonunda kurulan 18 bin sandıkta oy verme işlemi titizlikle yürütülüyor. Yerel saatle sabah 07.00’de başlayan oy verme maratonunun, akşam saat 22.00’de sona ermesi bekleniyor. Savaş suçlusu mevcut Başbakan Benyamin Netanyahu’nun bu kritik seçimleri kaybetmesi beklenirken; Filistin’e yönelik soykırım saldırılarının, Lübnan ve Suriye’ye yönelik işgal girişimlerinin tüm şiddetiyle sürdüğü bu olağanüstü koşullarda gidilen seçimler öncesi öne çıkan anketler, muhalefetin de parlamento çoğunluğunu tek başına kuramayacağına işaret ediyor. Mevcut siyasi tablonun bir hükümet krizine yol açması ve hükümet kurulamaması durumunda yeniden erken seçim senaryolarının masaya gelmesi kaçınılmaz görünmektedir. Zira İsrail’de 2019-2022 yılları arasında son derece benzer bir siyasi çıkmaz yaşanmış ve sadece 4 yıllık kısa bir zaman zarfında ülke tam 5 kez sandığa gitmek zorunda kalmıştı.
Knesset Yarışı: 37 Parti ve İki Kutuplu Siyasi Blok
Tarihinin en sancılı dönemlerinden birinden geçen İsrail’de, 37 parti ve liste, 120 sandalyeli İsrail Meclisi’ne (Knesset) milletvekili gönderebilmek için kıyasıya bir yarış yürütüyor. İsrail seçim sistemine göre, yüzde 3.25’lik seçim barajını aşmayı başaran her siyasi parti, dört yıllık yasal görev süresi olan parlamentoya girmeye hak kazanıyor. Ancak ülkenin kaderini belirleyecek olan asıl mekanizma, hükümet kurmak için yarışan iki ana blok etrafında şekilleniyor. Bunlardan ilki, hakkındaki suçlamalar ve savaş politikalarıyla tanınan Netanyahu’nun Likud Partisinin liderliğindeki ve birkaç neofaşist ile ultra-Ortodoks partinin katılımıyla oluşan Netanyahu yanlısı koalisyondur. Bu bloğun içerisinde, her ikisi de muhafazakar dindar partiler olan Birleşik Tora Yahudiliği (UTJ) ve Shas partilerinin yanı sıra, sırasıyla faşist bakanlar Itamar Ben-Gvir ve Bezalel Smotrich tarafından yönetilen Otzma Yehudi ve Dini Siyonizm-Zehut partileri yer almaktadır. Karşı cephede ise ülkenin geleceğini şekillendirmeyi hedefleyen ana muhalefet koalisyonu bulunuyor. Bu koalisyon; Eski İsrail Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot’un liderliğindeki Yashar Partisi, Eski Genelkurmay Başkan Yardımcısı Yair Golan’ın liderliğindeki Demokratlar, Eski Maliye Bakanı Avigdor Lieberman’ın liderliğindeki Yisrael Beiteinu Partisi ve Eski Başbakan Naftali Bennett’in liderliğinde olan ancak halihazırda Knesset Muhalefet Lideri Yair Lapid’in de aktif olarak katıldığı Birlik İttifakından teşkil edilmiştir.
Muhalefetten Stratejik Hamleler ve Geleceğe Dönük Beklentiler
Seçim atmosferinin en gergin anlarından birinde, Demokratlar Partisi Lideri Yair Golan, pazartesi sabahı ordu radyosuna son derece çarpıcı ve stratejik bir röportaj verdi. Golan, bu kritik mülakatta muhalefet içindeki “gelecekteki ortaklarına” seslenerek Netanyahu’nun koalisyonuna karşı atılacak adımları değerlendirdi. Uzmanlar, bu tür açıklamaların seçmen nezdindeki karşılığının sandık sonuçlarına doğrudan yansıyacağını belirtiyor. Savaşın yarattığı toplumsal travmalar, ekonomik baskılar ve uluslararası alandaki tecrit politikaları, İsrail seçmeninin sandıkteki tercihlerini kökten değiştirmese de siyasi istikrarsızlığı derinleştiriyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Seçimlerin ardından sandık çıkış anketleri ve kesin olmayan sonuçların gece saatlerinde netleşmesi beklenirken, hiçbir bloğun tek başına hükümet kurma çoğunluğuna ulaşamaması durumunda İsrail’in yeni bir siyasi kaos ve olası erken seçim sarmalına girmesine kesin gözüyle bakılıyor. Resmi süreç ve koalisyon görüşmelerinin haftalar sürebileceği öngörülüyor.
Kaynak: Evrensel