WASHINGTON — ABD’nin İran’a yönelik başlattığı kapsamlı askeri operasyonların faturası, Pentagon tarafından Kongre’ye sunulan son raporlarla netleşti. 28 Şubat ile 16 Ekim tarihleri arasında gerçekleşen yoğun askeri faaliyetler sonucunda toplam harcama 47,1 milyar dolara ulaşırken, kritik mühimmat stoklarında ciddi azalma görüldü.
- 28 Şubat – 16 Ekim tarihleri arasında İran operasyonları için harcanan toplam tutar 47,1 milyar doları buldu.
- Harcamaların yüzde 60’ından fazlası bomba, füze ve mühimmat alımına ayrılarak toplamda 29 milyar dolara ulaştı.
- Bölgeye 50 binden fazla asker sevk edilirken, operasyonlarda 18 ABD askeri hayatını kaybetti, 860’tan fazla asker yaralandı.
Pentagon’un Kongre Raporu ve Savaşın Güncel Maliyeti
Küresel güvenlik dengelerini sarsan ve Orta Doğu’daki jeopolitik tansiyonu en üst seviyeye çıkaran ABD-İran çatışmasının ekonomik boyutu tüm çıplaklığıyla gözler önüne serildi. ABD’nin prestijli gazetelerinden The New York Times’ın (NYT) yayımladığı ayrıntılı habere göre, ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) geçtiğimiz hafta Kongre üyelerine kapsamlı bir maliyet dökümü sundu. Sunulan bu resmi verilere göre, Washington yönetiminin İran’a yönelik askeri operasyonları başlattığı tarih olan 28 Şubat’tan 16 Ekim’e kadar geçen sürede harcanan miktar yaklaşık 47,1 milyar dolar olarak kayıtlara geçti. Pentagon’un en son bütçe tahminlerini kamuoyuyla paylaşmasından bu yana geçen yalnızca 6 haftalık kısa zaman zarfında, savaşın maliyetinin 3,5 milyar dolar gibi devasa bir rakam daha artış gösterdiği belirtildi. Bu durum, operasyonların sürdürülebilirliği ve bütçe üzerindeki baskının her geçen gün katlanarak arttığını açıkça ortaya koyuyor.
Mühimmat Harcamaları ve Kritik Silah Stoklarındaki Tehlike
Operasyonların finansal yükünün çok büyük bir kısmını ise savunma sanayi ürünleri ve mühimmatlar oluşturuyor. Yapılan resmi hesaplamalara göre, 28 Şubat’tan 16 Ekim’e kadar geçen sürede İran’a yönelik operasyonlar için harcanan 47,1 milyar doların yüzde 60’ından fazlası doğrudan bomba, füze ve diğer mühimmat tedarikine ayrıldı. Bu devasa bütçe kalemi kapsamında mühimmat harcamaları 29 milyar dolarlık rekor bir seviyeye ulaştı. Yoğun çatışmalar ve hava savunma faaliyetleri neticesinde, aralarında Patriot hava savunma füzelerinin de bulunduğu bazı kritik silah sistemlerinin ulusal stoklarında belirgin bir azalma yaşandığı rapor edildi. ABD ordusunun ana envanterindeki bu erimeyi telafi etmek ve operasyonel devamlılığı sağlamak amacıyla, Washington yönetimi olağanüstü bir adım atarak Asya ile Avrupa’daki farklı üslerde ve bölgelerde bulunan askeri birliklerinin mühimmat kaynaklarından da yararlanmak zorunda kaldı.
Kuvvetlere Göre Bütçe Dağılımı ve Sahadaki Askeri Sevkıyat
Orta Doğu’daki stratejik hatlara gönderilen askeri varlığın boyutu ve kuvvet komutanlıklarının harcama kalemleri de Pentagon raporunda tüm detaylarıyla yer aldı. ABD, krizin başlangıcından bu yana bölgeye 50 binden fazla asker göndererek tarihin en büyük yığınaklarından birini gerçekleştirdi. Bu süreçte Kara Kuvvetlerinin operasyonel faaliyetleri ve sahadaki hareketliliği için 2,1 milyar dolar bütçe harcandı. Hava Kuvvetlerinin gelişmiş savaş uçakları ve stratejik bombardıman filolarının kesintisiz operasyonları için 7,6 milyar dolar tahsis edilirken, Deniz Kuvvetlerinin aralarında süper uçak gemilerinin de bulunduğu 20’den fazla savaş gemisini bölgeye konuşlandırması ve idamesi için 1,5 milyar dolar harcama yapıldı. Öte yandan, çatışmalar sırasında hasar gören veya tamamen imha edilen askeri uçaklar ile diğer değerli ekipmanların yenilenmesi için 6,1 milyar dolar kaynak ayrıldı. Özel operasyon birliklerinin bölgeye hızlı sevki ve etkin bir şekilde desteklenmesi amacıyla 645 milyon dolar harcanırken, kritik malzeme ve lojistik ekipman sevkiyatı için 92,2 milyon dolar, siber destek operasyonları için 14 milyon dolar ve yaralı personelin tedavisi dahil tıbbi destek için de 24,5 milyon dolar bütçe kullanıldı. Bu ağır operasyonel bilançonun insani boyutu ise oldukça sarsıcı oldu; savaşın sahadaki yıkıcı etkileri sonucunda 18 ABD askeri hayatını kaybederken, 860’tan fazla asker de çeşitli derecelerde yaralandı.
Gelişmeler ve Beklentiler
Pentagon’un Kongre’ye sunduğu bu mali ve lojistik bilanço, ABD’nin İran’a yönelik askeri stratejisinin sadece diplomatik ve jeopolitik değil, aynı zamanda ulusal bütçe ve mühimmat güvenliği açısından da ne kadar büyük bir risk barındırdığını gözler önüne seriyor. Uzmanlar, artan maliyetlerin ve eriyen stokların Washington yönetimini yeni savunma planlamaları yapmaya zorlayacağını öngörürken, Kongre’deki milletvekillerinin bu harcamaları ve gelecekteki askeri adımları daha sıkı bir denetime tabi tutması bekleniyor.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika