PARİS — Fransa genelinde sokaklarda, çadırlarda, araçlarda ve tren istasyonlarında hayatta kalma mücadelesi veren barınma imkânından yoksun en az 927 kişi 2025 yılı içerisinde yaşamını yitirdi. Les Morts de la Rue kolektifinin yayımladığı kapsamlı yıllık rapora göre, krizin boyutları toplumsal ve yapısal sorunların derinliğini gözler önüne seriyor.
- 2025 yılında Fransa genelinde en az 927 evsiz insan hayatını kaybetti.
- Yaşamını yitirenlerin arasında 15 yaşından küçük 20 çocuk yer alıyor.
- Kadın evsizlerin oranı yüzde 14’e yükselerek son yılların en yüksek seviyesine ulaştı.
- Soğuk hava şartlarına bağlı ölümler 2012’den bu yana en yüksek rakam olan 22 vakaya çıktı.
Rakamlardaki Yanıltıcı Düşüş ve Görünmeyen Trajedi
Les Morts de la Rue kolektifinin yıllık raporuna göre, Fransa’da 2025 yılında en az 927 kişi hayatını kaybetti. Her ne kadar 2024 yılında kaydedilen 938 ölüm vakasına kıyasla sayısal bir düşüş yaşanmış gibi görünse de, uzmanlar bu durumun evsizler arasındaki ölüm oranının azaldığı anlamına gelmediğini vurguluyor. 2012 yılından bu yana sokakta yaşayan bireylerin ölümlerini titizlikle takip eden kolektif, 2025 verilerinin önceki yıllardaki keskin artışın ardından geçici bir duraklamaya işaret ettiğini belirtti. Ancak kurum, açıklanan bu sayının yalnızca resmî olarak belgelenebilen vakaları kapsadığını, kayıt dışı kalan ve kimliği tespit edilemeyen ölümlerle birlikte gerçek tablonun çok daha ağır ve vahim olabileceğini altını çizerek ifade ediyor. Raporun demografik detaylarına bakıldığında, hayatını kaybedenlerin 306’sının doğrudan sokakta yaşadığı, 264’ünün ise çeşitli barınma hizmetlerinden yararlandığı tespit edildi. Buna karşın, geriye kalan 357 kişinin hangi yaşam koşullarında hayatta kalmaya çalıştığı ise tam olarak belirlenemedi. Yaşamını yitiren talihsiz kişilerin ortalama yaşı 49 olarak hesaplanırken, Fransa genelinde ortalama insan ömrünün yaklaşık 79,5 yıl olduğu göz önüne alındığında, evsizlik krizinin insan ömrünü ortalama 30 yıl sarstığı açıkça görülüyor. Acı tablonun en sarsıcı detaylarından biri ise aralarında 15 yaşından küçük 20 çocuğun da bulunması oldu.
Evsizlikte Cinsiyet Dağılımı Değişiyor: Kadınların Oranı Artıyor
Fransa sokaklarındaki barınma krizinin demografik yapısında son yıllarda dikkate değer ve kaygı verici değişimler yaşanıyor. Tarihsel olarak evsiz nüfusun ezici bir çoğunluğunu erkekler oluştururken, 2025 raporunda kadınların oranındaki artış dikkat çekti. Buna göre, hayatını kaybeden evsizler arasında kadınların oranı yüzde 14’e yükseldi. Bu oran, 2012 ile 2024 yılları arasındaki dönemde istikrarlı bir şekilde yüzde 11 düzeyinde seyretmekteydi. Les Morts de la Rue kolektifi, bu kaygı verici artışı, ekonomik krizler ve toplumsal yoksullaşma süreçleriyle birlikte evsizlik olgusunun kadınlar arasında da hızla yaygınlaşmasıyla doğrudan ilişkilendirdi. Öte yandan, ölümlerin yaklaşık üçte ikisinde kesin ölüm nedeni tıbbi ve adli mercilerce belirlenemezken, nedeni net olarak bilinen vakalarda şiddet unsurları ön plana çıktı. Cinayet, boğulma, intihar ve zehirlenme gibi şiddet kaynaklı ölümler özellikle genç nüfusta sarsıcı boyutlara ulaştı. Bu tür şiddet odaklı ölümler, 15 ile 25 yaş arasındaki genç evsiz vakalarının yüzde 60’ını oluşturarak toplumsal güvenlik ağlarının ne denli zayıfladığını gözler önüne serdi. İklim krizinin ve sertleşen kış koşullarının bir sonucu olarak soğuğa bağlı ölümler ise 22 vakayla 2012’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Yetkililer, bu ölümlerin tamamının sonbahar ve kış aylarında gerçekleştiğini, sokaktaki savunmasız bireylerin kış şartlarına karşı tamamen korumasız kaldığını rapor etti.
Gelişmeler ve Beklentiler
Fransa’da her yıl yüzlerce evsiz insanın sokaklarda hayatını kaybetmesi, sosyal devlet politikalarının ve barınma projelerinin acilen gözden geçirilmesi gerektiğini bir kez daha gözler önüne seriyor. Les Morts de la Rue ve benzeri sivil toplum kuruluşları, geleceğe dönük daha kapsayıcı stratejiler geliştirilmesi, acil barınma kapasitelerinin artırılması ve özellikle kadınlar ile çocuklar başta olmak üzere savunmasız gruplar için özel koruma kalkanları oluşturulması çağrısında bulunuyor. Resmî süreçlerin ve yerel yönetimlerin bu dramatik tablo karşısında atacağı adımlar, önümüzdeki yıllarda benzer trajedilerin önlenmesi açısından hayati önem taşıyor.
Kaynak: ANF Türkçe