İZMİR — İzmir’de gerçekleşen bir kimlik sorgusu sırasında polis memuruna ‘çakal’ diyen sanığa yerel mahkemece ‘hakaret’ suçundan verilen mahkûmiyet hükmü, Yargıtay 4. Ceza Dairesi tarafından oy çokluğuyla bozuldu. Yüksek mahkeme, söz konusu ifadenin hakaret suçunun yasal unsurlarını oluşturmadığına hükmederek emsal niteliğinde bir karara imza attı.
- İzmir 10. Asliye Ceza Mahkemesi, TCK 125. maddesi kapsamında sanığa 6 ay hapis cezası vermişti.
- İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesi istinaf başvurusunu reddetmişti.
- Yargıtay 4. Ceza Dairesi, ‘çakal’ kelimesinin hakaret değil kaba ve nezaket dışı bir hitap olduğunu belirtti.
- Karar oy çokluğuyla alınırken, bir daire üyesi sözün hakaret sayılması gerektiği yönünde karşı oy kullandı.
Olay Nasıl Gelişti ve Yargı Süreci Nasıl İşledi?
İzmir’de polis ekipleri tarafından gerçekleştirilen rutin bir kimlik sorgusu esnasında, sorgulanan bir kişi ile polis memurları arasında sözlü bir tartışma yaşandı. Bu tartışmanın hararetlenmesi sonucunda polise yönelik ‘çakal’ ifadesini kullanan şahıs hakkında yasal işlem başlatıldı ve ‘hakaret’ suçlamasıyla dava açıldı. Yargılamayı yürüten İzmir 10. Asliye Ceza Mahkemesi, Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 125. maddesinde yer alan hakaret suçu hükümleri çerçevesinde sanığı suçlu bularak 6 ay hapis cezasına çarptırdı. Sanık tarafının kararı istinafa taşıması üzerine dosya İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Ceza Dairesi’ne geldi; ancak daire istinaf başvurusunu reddetti. Bunun üzerine sanık, yeterli ve derinlemesine bir inceleme yapılmadığını, ayrıca lehine olan hafifletici nedenler ile haksız tahrik hükümlerinin mahkeme tarafından gözetilmediğini belirterek kararı Yargıtay’a temyiz etti. Temyiz incelemesini titizlikle tamamlayan Yargıtay 4. Ceza Dairesi, yerel mahkûmiyet hükmünü oy çokluğuyla bozarak yeni bir hukuki tartışmanın fitilini ateşledi. Daire üyelerinden biri ise karara muhalefet şerhi koyarak ‘çakal’ sözcüğünün güvenlik güçlerine karşı işlenen bir hakaret olarak değerlendirilmesi gerektiği yönünde karşı oy kullandı.
Yargıtay ‘Çakal’ İfadesi İçin Hangi Gerekçeleri Sundu?
Yargıtay 4. Ceza Dairesi’nin verdiği bozma kararının gerekçesinde, ceza hukukunda hakaret suçunun oluşabilmesi için kişilerin onur, şeref ve saygınlığının doğrudan hedef alınması ve sergilenen davranışın küçük düşürmeye matuf olarak gerçekleşmesi şartı vurgulandı. Yüksek mahkeme, bir eylemin tahkir edici yani küçük düşürücü olup olmadığının zamana, yere ve somut duruma göre değişiklik gösterebileceğine dikkat çekti. Kararda şu çarpıcı değerlendirmelere yer verildi: ‘Kişilere yönelik her türlü ağır eleştiri veya rahatsız edici sözlerin hakaret suçu bağlamında değerlendirilmemesi, sözlerin açıkça onur, şeref ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnadını veya sövme fiilini oluşturması gerekmektedir.’ Bu hukuki çerçeve kapsamında, sanığın sarf ettiği ‘çakal’ sözcüğünün ‘rahatsız edici, kaba ve nezaket dışı hitap tarzı’ niteliğinde olduğu tespit edildi. Somut olayda hakaret suçunun yasal unsurlarının oluşmadığı açıkça kaydedildi.
Gelişmeler ve Beklentiler
Evrensel’in aktardığı bu son Yargıtay kararı, benzer nitelikteki sözlü tartışmaların ve kaba hitapların hakaret suçu kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususunda alt mahkemeler için bağlayıcı bir kılavuz niteliği taşıyor. Dosya, yerel mahkemeye geri gönderilerek Yargıtay’ın bozma ilamı doğrultusunda yeniden yargılama süreci başlatılacak; bu durum benzer davalar için de emsal teşkil edecek.
Kaynak: Evrensel