İSTANBUL — Dünyaca ünlü İngiliz komedyen ve oyuncu Sacha Baron Cohen, büyük tartışmalara yol açan ikonik ve bir o kadar da polemik yaratan ‘Borat’ karakterini ilk kez sinema perdesine taşımasından tam 20 yıl sonra, Kazakistan halkından ilk kez resmi ve net bir şekilde özür diledi.
- Sacha Baron Cohen, 2006 yapımı ‘Borat’ filmi ve 2020’deki devam filminden yıllar sonra ilk kez Kazakistan halkından özür dileğini açıkladı.
- Oyuncu, Borat karakterinin fiziksel görünümü ve aksanının gerçek Kazakistan halkıyla hiçbir uzaktan yakından ilgisi bulunmadığını itiraf etti.
- Karakterin ilk aşamada Arnavut veya Moldovalı olarak planlandığı, ancak hedef kitlenin cehaletini test etmek için Kazakistan’ın seçildiği ortaya çıktı.
- 2020’deki devam filmi sonrasında Kazak asıllı Amerikalılar açık mektup yayımlayarak ulusal imajın zedelendiğine dikkat çekmişti.
Tartışmalı Karakterin Doğuşu ve 20 Yıllık Süreç
Sinema dünyasında yarattığı absürt ve provokatif karakterlerle tanınan İngiliz oyuncu ve komedyen Sacha Baron Cohen, 2006 yılında hayat verdiği tartışmalı ‘Borat’ karakteri nedeniyle yıllar sonra çok konuşulacak bir itirafta bulundu. Bu tarihi özür açıklaması, Cohen’in söz konusu popüler karakteri başka bir film projesinin tanıtım faaliyetleri çerçevesinde yeniden kamera önüne geçirmesinden sadece birkaç hafta sonra geldi. Kaba, görgü kurallarından uzak ve ırkçı özellikler sergileyen Kazak televizyon muhabiri Borat Sagdiyev rolünü ilk kez 2006 vizyon tarihli sahte belgesel türündeki ‘Borat’ filminde üstlenen Cohen, yıllar sonra bu karakteri 2020 yılında izleyiciyle buluşan ‘Borat Subsequent Moviefilm’ adlı devam yapımında bir kez daha canlandırmıştı. İkinci filmin vizyona girmesinin hemen ardından Amerika Birleşik Devletleri’nde yaşayan bir grup Kazak asıllı vatandaş ortak bir açık mektup yayımlayarak, bu sinematografik figürün Kazakistan’ın ulusal imajına ve kültürel değerlerine büyük zarar verdiğini dile getirmiş ve tepkilerini açıkça göstermişti.
Podcast Yayınındaki İtiraf: ‘Asıl Hedef Cehaletti’
Gelen yoğun tepkiler ve yükselen eleştiriler karşısında sessizliğini katıldığı bir popüler podcast yayınında bozan Sacha Baron Cohen, konuya tüm detaylarıyla açıklık getirdi. Program sırasında, ‘İlk kez Kazakistan halkından açıkça özür dilemek istiyorum’ ifadelerini kullanan ünlü komedyen, ülkenin ilk dönemde yönelttiği itirazların ve haklı tepkilerin son derece yerinde olduğunu kabul etti. Oyuncu, Borat karakterinin dış görünümünün, kıyafetlerinin ve kullandığı aksanının gerçek Kazakistan halkının kültürü veya yaşamıyla hiçbir benzerliği bulunmadığını açıkça dile getirdi. Karakterin üretim aşamasında ilk başta Arnavut veya Moldovalı bir figür olarak tasarlandığını anlatan Cohen, ancak Batılı izleyicilerin Doğu Avrupa ülkeleri hakkında çok az şey bildiği için özellikle Kazakistan’ın tercih edildiğini itiraf etti. Sürecin asıl amacının, film için röportaj yapılan kişilerin ve genel izleyici kitlesinin cehaletini trajikomik bir dille gözler önüne sermek olduğunu savundu.
Büyükelçilik Şikâyetleri ve Gerçeğin Ortaya Çıkışı
Film vizyona girdiği dönemde yaşanan kaosun boyutlarına da değinen Sacha Baron Cohen, yapımın sinemalarda gösterime girmesiyle birlikte uluslararası medya ve yabancı muhabirlerin gerçek ‘Borat’ karakterini bulabilmek için Kazakistan’ı telefon yağmuruna tuttuğunu hatırlattı. Bu süreçte Kazakistan Büyükelçiliği’nden de son derece haklı ve sert şikâyetler aldıklarını belirten komedyen, yaşananları şu sözlerle özetledi: ‘Gerçek şu ki, bunun Kazakistan’la somut hiçbir ilgisi yoktu. Asıl mesele, konuştuğum kişilerin daha önce adını bile duymadıkları bir coğrafyada böylesine çılgınca, absürt ve tuhaf şeylerin yaşanabileceğine tamamen cahilce inanmaya hazır olmalarıydı.’ Bu açıklamalar, komedi kisvesi altında yürütülen sosyal deneyin asıl hedefinin Batı dünyasındaki önyargılar ve coğrafi cehalet olduğunu bir kez daha gözler önüne sererken, aradan geçen 20 yılın ardından gelen bu özür dünya basınında geniş yankı uyandırdı.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sacha Baron Cohen’in yıllar sonra gelen bu samimi itirafı ve resmi özrü, Kazakistan ve uluslararası kamuoyunda nasıl bir karşılık bulacağı merakla beklenirken, sinema tarihinin en çok tartışılan hiciv projelerinden biri olan Borat serisinin popülaritesini ve yarattığı sosyolojik etkileri uzun süre daha gündemde tutacağa benziyor. Resmi mercilerden ve Kazakistan sivil toplum kuruluşlarından konuya ilişkin yeni bir değerlendirme yapılıp yapılmayacağı ise yakından takip ediliyor.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika