Statûyek li ber hilweşînê û banga ‘Hikûmeta Yekitiya Demokratîk’

WEYSÎ TALLÎ — Bi pêşketinên li cîhanê û Rojhilata Navîn re di carekê de hegemonyayên netew-dewletê yên di sedsala borî de bi taybet Peymana Lozan û Sykes Pîcot hatibûn avakirin yek bi yek hilweşiyan û dihilweşin. Di nava vê krîza ewqasî giran de Rêber Apo pêvajoya ‘Aştî û Civaka Demokratîk’ da destpêkirin ku destkeftiyên gelê Kurd bên parastin û hebûna Kurdan a hatî mîsogerkirin, di warê siyasî û civakî de êdî mayînde bibe.

Krîzên Kûr û Pêşniyarên Rêber Apo

Di demeke ewqasî alozî li herêmê heyî de Başûrê Kurdistanê di warê siyasî, aborî û îdarî de ketiye nava krîzên kûr. Li aliyekê têkiliyên bi Bexdayê re, li aliyê din mijarên navxwe û nebûna hikûmeteke nû krîz li ser hev kûr kiriye. Rêber Apo di vê pêvajoyê de ne tenê ji bo Bakur û Rojava heman demê ji bo Başûr û Rojhilat jî pêşniyarên çareseriyê pêş xist û li ser vî esasî bang kiribû. Rêber Apo di hevdîtina xwe ya di 2’yê Tebaxa 2026’an a li gel şandeya Îmraliyê de, bang li hêzên siyasî yên Başûrê Kurdistanê kir ku xwe ji bo guhertin û qeyranên nû yên Rojhilata Navîn amade bikin. Her wiha ji bo çareseriya qeyrana Hikûmeta Herêma Kurdistanê jî, pêşniyara avakirina Hikûmeteke Yekitiya Demokratîk kir.

Forma MERI û peyamên yekitiya nava aliyên siyasî yên Kurd

Di 12 û 13’ê Cotmeha 2026’an de, bajarê Hewlêrê bû mêvanê ‘Forma MERI’yê’ civînek ku wekî navendeke girîng a biryar û gotûbêjên siyasî li Herêma Kurdistanê tê naskirin. Gotarên îsal ên kesayetiyên beşdar gelekî bihêvîtir bûn, erênîtir û xwedî pîvaneke stratejîktir a yekitiya navaal.

Pêşeroja Bûyeran

Pêşketinên li Rojhilata Navîn û hilweşîna pergala kevin pêdiviya bi nêrîneke neteweyî û demokratîk li herêmê zêdetir dike, ku ev yek bi bangên yekitî û avakirina hikûmetên demokratîk hate xurtkirin.

Çavkanî: Rojnews Kurmancî