AVRUPA — Avrupa genelinde süpermarketlerin ve soğuk hava depolarının endüstriyel soğutma sistemlerini hedef alan benzeri görülmemiş yeni bir siber saldırı dalgası yaşanıyor. Bilgisayar korsanlarının dondurucuların sıcaklıklarını uzaktan tehlikeli düzeyde yükseltmesi nedeniyle binlerce ton gıda bozulma tehlikesiyle karşı karşıya kalırken, olayların arkasındaki fail ve motivasyon belirsizliğini koruyor.
- 12 Ekim’deki Fransa merkezli ilk büyük siber olayın ardından, 2 Kasım Pazartesi günü Avrupa genelinde yedi farklı ülkede yeni bir saldırı dalgası patlak verdi.
- Carrefour, Delhaize, Colruyt, Spar, Intermarché, IKEA, Coop, ICA, SuperValu, Selver ve Kesko gibi dev perakende zincirlerinin toplamda onlarca mağazası doğrudan hedef alındı.
- Korsanlar tarafından dondurucu sıcaklıklarının 50 ila 55 dereceye kadar çıkarıldığı, bazı işletmelerin tek başına 60 bin avroyu aşan gıda imha maliyetiyle karşılaştığı bildirildi.
- Uzmanlar, kasapları ve soğuk hava depolarını da kapsayan en az 17 farklı işletmenin etkilendiğini, büyük zincirlerin genel merkezlerinin ise bu dalgadan şimdilik korunduğunu aktarıyor.
Ne Oldu? Avrupa Süpermarketlerinde Siber Sabotaj Dalgası
Avrupa gıda tedarik zinciri, benzeri görülmemiş bir dijital sabotaj dalgasıyla sarsılıyor. 12 Ekim’de Fransa’da yüzlerce marketi etkileyen ilk büyük siber saldırının ardından, 2 Kasım Pazartesi günü yeni bir dalga ortaya çıktı ve yedi farklı ülkede soğutma sistemlerine yönelik kritik saldırılar veya son derece şüpheli müdahaleler resmi olarak bildirildi. Bilgisayar korsanları, süpermarketlerin uzaktan erişilebilir endüstriyel soğutma ve dondurucu sistemlerini hackleyerek sıcaklıkları anormal derecede artırdı. Bazı dondurucuların iç sıcaklığı 50 ila 55 dereceye kadar yükselirken, marketler halk sağlığını korumak amacıyla büyük miktarda taze ve dondurulmuş gıdayı acilen satıştan çekmek zorunda kaldı. Fransa, Belçika, İsveç ve diğer Avrupa ülkelerindeki perakende devleri krizle mücadele ederken, tedarik zincirindeki bu kırılganlık güvenlik otoritelerini alarma geçirdi.
Kimi Nasıl Etkileyecek? Hangi Markalar ve Mağazalar Hedef Alındı?
Siber saldırı dalgası, Avrupa genelinde çok sayıda uluslararası ve yerel perakende devini doğrudan vurdu. Dünyaca ünlü Fransız perakende devi Carrefour, 15 mağazasının bu siber saldırıların hedef alındığını resmi olarak doğruladı. Benzer şekilde Belçika ve çevre ülkelerde faaliyet gösteren Delhaize, Colruyt, Spar ve bazı Intermarché mağazalarında da kritik sorunlar yaşandı. Mobilya devi IKEA’nın Mons mağazasındaki soğutucuların da bu durumdan etkilendiği tespit edildi. Bir yerel market işletmecisi, siber saldırı yüzünden aniden bozulan ve tamamen imha edilmek zorunda kalınan gıdaların toplam değerinin en az 60 bin avro olduğunu açıkladı. Coop zinciri altı mağazasının siber saldırıya uğradığını doğrulerken, ICA zincirinin bazı şubelerinde de soğutma sistemleri tamamen devre dışı kaldı. İsveç’e bağlı Öland Adası’ndaki bir marketin müdürü, donduruculardan birinin ekranının 55 dereceyi gösterdiğini, içerideki buzların erimesiyle market zeminlerinin sularla kaplandığını dehşetle anlattı. Delhaize ise dört mağazasındaki soğutma sistemlerinin etkilendiğini bildirerek bazı taze ve dondurulmuş ürünleri tedbiren satıştan kaldırdı. Ireland merkezli SuperValu zincirine bağlı 13 mağazada da soğutma sistemleri zarar gördü; işletmeci Musgrave tedbir amacıyla ürünleri hızla raflardan çekerken sorunun aynı gün giderildiğini duyurdu. Öte yandan, en az 17 farklı işletmenin soğutma sistemlerine müdahale edildiği; bu hedefler arasında kasapların, küçük mahalle marketlerinin ve soğuk hava depolarının da bulunduğu kaydedildi. Şaşırtıcı bir şekilde, en büyük süpermarket zincirlerinin ana merkezlerinin bu dalgadan doğrudan etkilenmediği bildirildi. Estonya’da Selver zincirinin bir mağazasında saldırganlar soğutma sistemine sızarak sıcaklığı 50 dereceye çıkardı ancak teknik ekiplerin olağanüstü hızlı müdahalesi sayesinde daha büyük bir felaket önlendi. Finlandiya merkezli Kesko grubuna bağlı birkaç küçük markette de olağandışı sıcaklık artışları saptandı ve şirket siber saldırı ihtimalini çok yönlü olarak araştırıyor.
Neden Şimdi ve Sonraki Süreçte Ne Bekleniyor?
Saldırganların kimliği, motivasyonu ve bu spesifik zamanlamayı neden seçtiği henüz tam olarak belirlenemedi. Uzmanlar, endüstriyel nesnelerin interneti (IoT) cihazlarının ve uzaktan yönetim yazılımlarının siber güvenlik açıklarının bu tür geniş çaplı fiziksel sabotajlara kapı araladığına dikkat çekiyor. Gıda güvenliğini doğrudan tehdit eden bu dijital eylemlerin arkasında fidye yazılımı çetelerinin mi, yoksa devlet destekli siber savaş gruplarının mı olduğu soruşturuluyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Avrupa genelindeki gıda perakendecileri ve siber güvenlik otoriteleri, benzer saldırıların tekrarlanmasını önlemek amacıyla endüstriyel kontrol sistemlerinde (ICS) güvenlik duvarlarını ve uzaktan erişim protokollerini en üst düzeye çıkarıyor. Resmi makamlar, siber korsanların kimliğini tespiti için uluslararası düzeyde kapsamlı bir soruşturma yürütürken, süpermarketler soğutma altyapılarını acilen denetimden geçiriyor.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika