İSTANBUL — Son dönemde basın ve yayın organlarında geniş yankı uyandıran korkunç saldırı ve cinayet haberleri, Türkiye’de kadın ile erkek arasındaki toplumsal ve hukuksal eşitliği sağlama yönündeki köklü Cumhuriyet dönemi devrimlerini adeta hiç yaşamamışız duygusu yaratırken; uzmanlar bu durumu sıradan haber tüketiminin ötesinde derin bir toplumsal sarsıntı olarak nitelendiriyor.
- Cumhuriyet dönemi devrimlerine rağmen artan kadına şiddet ve cinayet haberleri toplumda derin sarsıntılar yaratıyor.
- Türkiye, uygar bir dünya adına kadına hak ettiği değeri veren ilk adımları atan öncü ülkeler arasında yer alıyor.
- Kadının fiziksel olarak daha güçsüz olduğu algısı, erkek egemen dünyanın yüzyıllardır sağaltılamayan hastalıklı zihniyetini besliyor.
- 1980’lerden günümüze uzanan süreçte serbest piyasa ekonomisi, göç olgusu ve mahalle baskısı şiddetin arka planını şekillendiriyor.
Ne Oldu ve Basına Yansıyan Tablo Neyi Gösteriyor?
Basın ve yayın organlarında dolaşan korkunç saldırı ve cinayet haberleri, kadın ve erkek arasındaki toplumsal/hukuksal eşitliği sağlama yönündeki Cumhuriyet dönemi devrimlerini sanki hiç yaşamamışız duygusu veriyor. Oysa uygar bir dünya adına bu güçlü adımı atan ilk ülkelerin başında geliyoruz. Kadınları tanrıça olarak bağrına basmış Anadolu topraklarının insanlarıyız. Ne ki televizyon ekranlarına yansıyan olayların kim bilir kaç katı bu topraklarda sessizce yaşanıyor. Durumu televizyon ve gazetelerin haberleriyle seyirci ve okur çekme yöntemlerini aşan bir toplumsal sarsıntı olarak görmek gerekiyor. Kadına yönelen şiddet ve baskı, erkek egemen dünyanın, ülkemizi de içine alan, yüzyıllar boyunca sağaltılamamış bir hastalığıdır. Bu vahim tablo, sadece adli vakalar olarak değil, kökleri derinlerde olan sosyolojik bir kriz olarak ele alınmalıdır.
Neden Şimdi? Erkek Egemen Anlayışın Temel Gerekçeleri Nelerdir?
Kadının erkeğe oranla fiziksel açıdan daha güçsüz, daha kolay incinebilir görünmesi, insanoğlunun varoluş tarihi boyunca erkek cinsine her açıdan üstünlük tanımıştır. Oysa uygarlık geliştikçe kadınların en ağır sporları bile yapabildiği, dövüş tekniklerini rahatça kullanabildiği, aklıyla en zorlu sorunları çözebildiği, dahası, bilimde ve sanatta üstün başarılara ulaşabildiği, politikada önderlik yarışını önde götürebileceği de somut biçimde görülmüştür. Öyleyse kadınların özgürlüğünü kısıtlama adına erkek egemen anlayışın yarattığı ya da yaratılmasına izin verdiği dehşetin gerekçesi nedir? Bu sorunun yanıtı, bireylerin toplumsal rollerini yeniden üreten ataerkil yapılarda ve modernleşme süreçlerinin yarattığı çelişkilerde gizlidir. Fiziksel üstünlük miti, kadının toplumsal hayattaki başarısıyla sarsıldıkça, şiddet bir baskılama aracı olarak devreye sokulmaktadır.
Gelişmeler ve Beklentiler
Toplumbilimciler, siyaset bilimcileri ve ruhbilimciler, ülkemizde 1980’li yıllardan günümüze uzanan süreci zaman içinde detaylıca araştıracak ve sonuçlarını belirleyecektir. Yasaların bir kez delinmesinden zarar gelmeyeceğinin dillendirildiği, serbest piyasa ekonomisinin pompalandığı ama “altta kalanın” canının çıktığı, özelleştirmeler yoluyla savurganlığın yüreklendirildiği, kazançlı bir gelecek uğruna köylerini terk edip kasabalara, kentlere göç edenlerin oluşturduğu varoş kültürü içinde “mahalle baskısı” gibi unsurların kadına yönelik şiddeti nasıl tetiklediği önümüzdeki dönemin en kritik araştırma konuları arasında yer almaya devam edecektir. Resmi süreçler ve toplumsal dönüşüm için atılacak adımlar, bu çok boyutlu krizin aşılmasında hayati rol oynamaktadır.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika