KARS — Kars’ın merkeze bağlı Tekneli köyünde, Migros ve Diler Holding iş birliğiyle 10 bin dönümlük tarım arazisi ve mera alanı üzerine kurulan 42,67 MWm kurulu gücündeki ve 850 milyon TL maliyetli Güneş Enerji Sistemi (GES) projesine karşı köylülerin açtığı hukuk mücadelesinde mahkeme sürecinin sona gelinmesi bekleniyor.
- Tekneli köyünde 20 Kasım 2023 tarihinde 143 Ada, 31 Parselde 10 bin dönüm mera alanına GES kuruldu.
- Projenin toplam maliyeti 850 milyon TL, kurulu gücü ise 42,67 MWm olarak kayıtlara geçti.
- Köylüler, köy halkının onayı alınmadığı, meraların gasp edildiği ve ÇED raporunun yüzeysel hazırlandığı gerekçesiyle Kars İdare Mahkemesi’ne dava açtı.
Kars Tekneli Köyü’nde GES Projesi Nedir ve Neden Tartışma Yarattı?
Kars’ın Tekneli köyünde 20 Kasım 2023 tarihinde 143 Ada, 31 Parselde hayata geçirilen Güneş Enerji Sistemi (GES) projesi, bölge halkının ve çevrecilerin tepkisini çekmeye devam ediyor. Migros ve Diler Holding tarafından 10 bin dönümlük geniş bir tarım arazisi ve mera alanı üzerine kurulan projenin 42,67 MWm kurulu güce sahip olduğu ve yatırım maliyetinin 850 milyon TL olarak belirlendiği açıklandı. Ancak köy halkının onayı alınmadan hayata geçirilen bu devasa yatırım, bölgedeki tarım ve hayvancılık faaliyetlerini doğrudan tehdit ediyor. Ekili tarım arazileri üzerine kurulan tesis, aynı zamanda birçok canlı yaşamını da tehlikeye atarken, köylüler yaşam alanlarını korumak için hukuk yoluna başvurdu.
Köylülerin ÇED Raporuna İtiraz Gerekçeleri Nelerdir?
Köy halkı, Kars İdare Mahkemesi’ne avukatları aracılığıyla başvurarak Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı hakkında dava açtı ve yürütmenin durdurulmasını talep etti. Verilen dilekçede Çevre Etki Déğerlendirmesi (ÇED) olumlu kararının hukuka aykırı olduğu şu gerekçelerle savunuldu: Taşınmaz doğrudan mera sınırları içerisinde kalıyor; köyde yaşayan vatandaşlar tamamen hayvancılık ile geçiniyor ve projenin kurulduğu alanda hayvanlarını otlatıyorlar. Ayrıca ÇED raporunun son derece yüzeysel hazırlandığı, bitki örtüsündeki endemik türlerin raporda hiç dikkate alınmadığı, raporu hazırlayan şirket yetkililerinin taşınmazın bitki örtüsü konusunda yanıltıcı ve yanlış bilgi verdiği ifade edildi. Bununla birlikte, çevre köylerin su ihtiyacını da yine proje alanından karşıladığı ve bölgenin güneşlenme süresinin aslında az olduğu vurgulanarak yürütmenin durdurulması ve iptali istendi.
Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Mahkeme Süreci Nasıl İlerliyor?
Davanın karşı tarafı olan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ise mahkemeye sunduğu savunmada, projenin tamamen ÇED Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda yürütüldüğünü savundu. Söz konusu ÇED Olumlu Kararı’nın verilmesinin dayanağı olan tüm iş ve işlemlerin mevzuata uygun olarak tamamlandığını belirten bakanlık, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğunu ileri sürerek davanın reddedilmesini talep etti. Tarafların iddialarını inceleyen Kars İdare Mahkemesi, hakikatin açığa çıkması için birden fazla bilirkişiyle mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verdi. Bu kapsamda incelemede bir hakimin görevlendirilmesine, keşif ve bilirkişi giderlerine karşılık yatırılması gereken avans miktarının belirlenip istenmesine hükmedildi. Yürütmenin durdurulması istemi hususunda ise; dava konusu taşınmaz mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılıp, hazırlanan raporun taraflara tebliğ edilmesinden ve rapora karşı yasal itiraz süresi sona erdikten sonra bir karar verilmesi oy birliği ile kabul edildi. Yapılan keşfin ardından mahkemenin nihai kararı bekleniyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Kars Tekneli köyündeki 10 bin dönümlük mera arazisini kapsayan 850 milyon TL’lik GES projesine ilişkin açılan davada, mahkemenin bilirkişi raporu doğrultusunda vereceği karar hem bölgedeki köylülerin tarım ve hayvancılık hakları hem de benzer enerji yatırımları için emsal niteliği taşıyacak. Hukuki sürecin tamamlanmasıyla birlikte yürütmenin durdurulup durdurulmayacağı netleşecek.
Kaynak: Evrensel