İSTANBUL — Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) yayımladığı “Yükseköğretim Beyin Göçü İstatistikleri, 2025” verilerine göre, ülkeden yurt dışına yönelik yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı bir önceki yıla kıyasla artış göstererek yüzde 2,2 seviyesine yükseldi ve veri setinin tutulmaya başlandığı 2015 yılından bu yana kaydedilen en yüksek orana ulaştı.
- 2025 yılında yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı yüzde 2,2’ye yükselerek 2015’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü.
- Beyin göçü oranı erkeklerde yüzde 2,7, kadınlarda ise yüzde 1,8 olarak kayıtlara geçti.
- En yüksek beyin göçü veren il yüzde 4 ile İstanbul olurken, en çok tercih edilen ülke Almanya oldu.
- Vakıf üniversitesi mezunlarının beyin göçü oranı yüzde 4,4’e ulaşırken, tam burslularda bu oran yüzde 8,6’ya fırladı.
Ne Oldu? 2025 Yılı Beyin Göçü İstatistikleri Neyi Gösteriyor?
Türkiye İstatistik Kurumu tarafından kamuoyuyla paylaşılan güncel veriler, nitelikli iş gücünün yurt dışına yönelimindeki artış hızını gözler önüne serdi. Yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı 2025 yılında yüzde 2,2’ye yükseldi. Bu veri seti, istatistiklerin tutulmaya başlandığı 2015 yılından bu yana görülen en yüksek seviye olarak kayıtlara geçti. Cinsiyet kırılımına bakıldığında, beyin göçü oranının erkeklerde yüzde 2,7, kadınlarda ise yüzde 1,8 olduğu tespit edildi. Araştırma sonuçlarına göre, beyin göçünün en yüksek olduğu il İstanbul olarak belirlenirken, en çok göç edilen ülkenin ise Almanya olduğu netlik kazandı. Ayrıca bağımsız yayın organı BirGün’ün haber detaylarında yer alan bilgilere göre okuyucular mobil uygulamalar ve WhatsApp kanalları üzerinden en güncel verilere anlık olarak erişebilmektedir.
İllere Göre Beyin Göçü Dağılımı Nasıl Şekillendi?
TÜİK verilerine göre İstanbul, yüzde 4 oranıyla beyin göçü oranının zirvesinde yer alan il oldu. İstanbul’u sırasıyla İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova takip etti. Buna karşın oranın en düşük olduğu il yüzde 0,2 ile Siirt olarak açıklandı; Siirt’i sırasıyla Hakkâri, Kilis, Van ve Bitlis illeri izledi. Cinsiyet bazlı il dağılımında ise erkeklerde beyin göçü oranının en yüksek olduğu iller İstanbul (yüzde 4,7), İzmir (yüzde 4,4), Ankara (yüzde 3,6), Eskişehir (yüzde 2,9) ve Yalova (yüzde 2,8) şeklinde sıralandı. Kadınlarda ise yine İstanbul yüzde 3,4 ile ilk sırada yer alırken; bu ili sırasıyla yüzde 2,8 ile İzmir, yüzde 2,4 ile Ankara, yüzde 1,7 ile Eskişehir ve yüzde 1,5 ile Bursa takip etti.
Üniversite Türü ve Bölümlere Göre Göç Eğilimleri Nelerdir?
Veriler eğitim statüsüne göre incelendiğinde çarpıcı detaylar ortaya çıktı. Devlet üniversitesi mezunlarında beyin göçü oranı yüzde 1,9’a yükselirken, vakıf üniversitesi mezunlarında bu oran yüzde 4,4 gibi oldukça yüksek bir seviyede hesaplandı. Özellikle vakıf üniversitelerinden mezun olanlar arasında en yüksek oran yüzde 8,6 ile tam burslu eğitim alan bireylerde görüldü. Kısmi burslu eğitim alanlarda oran yüzde 3,8 olarak gerçekleşirken, ücretli eğitim alanlarda bu oran yüzde 3,7 oldu. Eğitim ve öğretim alanları bazında incelendiğinde, beyin göçü oranının en yüksek olduğu alan yüzde 7 ile bilişim ve iletişim teknolojileri oldu. Bu sektörü yüzde 4,8 ile mühendislik, imalat ve inşaat, yüzde 3 ile doğa bilimleri, matematik ve istatistik alanları izledi. Bilişim ve iletişim teknolojilerindeki beyin göçü oranı erkeklerde yüzde 8,2 seviyesine ulaştı.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sonuç olarak, 2025 yılı verileriyle tırmanışa geçen beyin göçü, Türkiye’nin nitelikli insan kaynağını elinde tutma noktasında karşılaştığı yapısal ve ekonomik meydan okumaları gözler önüne sermektedir. Özellikle teknoloji, mühendislik ve tam burslu vakıf mezunlarının yurt dışını tercih etmesi, önümüzdeki dönemde istihdam politikalarının ve kalkınma planlarının bu eksende yeniden ele alınmasını zorunlu kılmaktadır.
Kaynak: BirGün Manşet