İSTANBUL — Türkiye’de ve dünyada çevre mühendisliği ile çevre bilimi disiplinlerinin yerleşmesinde öncü rol oynayan, temiz ve barışçı bir dünyanın yılmaz savunucusu Prof. Dr. Kriton Curi (1942-1996), ölümünün 30. yılı vesilesiyle Kriton Curi Çevre Vakfı tarafından düzenlenen kapsamlı bir etkinlikle yad ediliyor. 24 Ekim tarihinde saat 14.00’da Boğaziçi Üniversitesi Güney Kampüsü Albert Long Hall’da gerçekleştirilecek olan anlamlı buluşma, merhum akademisyenin vizyonunu, bilimsel mirasını ve çevre mücadelesine kattığı evrensel değerleri bir kez daha gündeme taşıyacak.
- Prof. Dr. Kriton Curi, vefatının 30. yılında Boğaziçi Üniversitesi Güney Kampüsü Albert Long Hall’da düzenlenecek özel bir programla anılıyor.
- Robert Kolej mezunu olan Curi, Türkiye’de inşaat mühendisliği dalında lisans ve çevre üzerine ilk yüksek lisans derecesini alan öncü isimler arasında yer alıyor.
- 1977 yılında Türkiye’nin ilk Çevre Bilimleri Enstitüsü’nü kuran Curi, enstitü bünyesinde çevre ekonomisi, sosyolojisi, hukuku ve etiği gibi sosyal çevre bilimleri programlarını başlattı.
- Greenpeace International şeref üyeliği dahil pek çok ulusal ve uluslararası prestijli kuruluşta aktif görevler üstlenen Curi, ardında sivil toplum ve akademik açıdan zengin bir miras bıraktı.
Akademik Yolculuk ve Robert Kolej Kökleri
1942 yılında dünyaya gelen ve 1996 yılında aramızdan ayrılan Prof. Dr. Kriton Curi, Türkiye’de ve dünyada “Çevre Mühendisliği” ve “Çevre Bilimi” alanlarının şekillenmesinde seçkin bir akademisyen olarak parlamıştır. Sadece akademik çalışmalarıyla değil, aynı zamanda çevre gönüllüsü kimliğiyle de tanınan Curi, ülküleri ve düşünceleriyle temiz ve barışçı bir dünyanın yılmaz savunuculuğunu üstlenmiştir. Eğitim hayatının temelini köklü bir kurumda atan Curi, Robert Kolej’in İnşaat Mühendisliği dalında lisans derecesini 1966 yılında tamamlamıştır. Ardından aynı kurumda, Türkiye’de çevre üzerine verilen ilk yüksek lisans derecesini 1968 yılında alarak bu alandaki akademik kariyerinin ilk ve en kritik adımlarını atmıştır.
Türkiye’nin İlk Çevre Bilimleri Enstitüsü ve Kurumsal Miras
Türkiye’de kurumsal çevre bilincinin yerleşmesinde dönüm noktası niteliğinde hamleler yapan Prof. Dr. Kriton Curi, ülkenin ilk Çevre Bilimleri Enstitüsü’nü kendi önderliğinde 14 Kasım 1977 tarihinde kurmuştur. Kurulduğu günden itibaren bilim dünyasına yön veren bu yapının 1977-1982 ile 1993-1996 dönemlerinde müdürlüğünü üstlenmiştir. Enstitü çatısı altında sadece teknik mühendislik konularıyla sınırlı kalmayıp; Çevre Ekonomisi, Çevre Sosyolojisi, Çevre Hukuku, Çevre Psikolojisi ve Çevre Etiği gibi çok disiplinli konulara ağırlık veren yenilikçi “Sosyal Çevre Bilimleri Programı”nı hayata geçirmiştir. Bununla da yetinmeyen Curi, 1988 yılında Boğaziçi Üniversitesi Çevre Kulübü’nü kurarak genç kuşakların çevre bilinciyle yetişmesine öncülük etmiştir. 1989 yılında ise Uluslararası Katı Atık Birliği’nin (International Solid Waste Association – ISWA) Türkiye ayağı olan Katı Atık Kirlenmesi Araştırma ve Denetimi Türk Milli Komitesi’ni (KAKAD) kurarak uluslararası standartlarda çalışmaların temelerini atmıştır.
Ulusal ve Uluslararası Alanda Yayımcılık ve Sivil Toplum Faaliyetleri
Bilimsel bilgiyi kamuyla ve ilgili paydaşlarla paylaşma konusunda son derece hassas olan Prof. Dr. Kriton Curi, ‘Çevre Haberleri’ dergisi ile ‘Katı Atık ve Çevre’ dergisini yayımlamıştır. Bu değerli akademik yayınları kendi imkânlarıyla belediyelere, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına ve talep eden tüm kesimlere ulaştırarak toplumsal farkındalığın artmasını sağlamıştır. Yurtiçinde ve yurtdışında pek çok prestijli kurumda aktif roller üstlenen Curi’nin üyelikleri arasında Greenpeace International (Şeref Üyesi), Technical and Scientific Committee for the Protection of the Mediterranean Sea (Seçilmiş Üye), Advisory Committee of the International Juridical Organization for Environment and Development (Seçilmiş Üye), CISA-Environmental Sanitary Engineering Centre Scientific Committee (Seçilmiş Üye), Türkiye Tabiatını Koruma Derneği (Şeref Üyesi), Doğal Hayatı Koruma Derneği (Onursal Üye), Tüketiciyi Koruma Derneği (Onursal Üye), Katı Atık Kirlenmesi Araştırma ve Denetimi Türk Milli Komitesi (Kurucu Üye, Başkan), Atık Denetimi Çalışma Grubu (Kurucu Üye), İnşaat Mühendisleri Odası, ISWA-International Solid Waste Association, CEDARE-United Towns Development, Su Kirlenmesi Araştırmaları ve Kontrolu Türk Milli Komitesi, Yüksek Çevre Kurulu, Çevre Şurası, İstanbul İl Meclisi Çevre Komisyonu ile Yüksek Öğrenim, Eğitim ve Araştırma Vakfı gibi çok sayıda ulusal ve uluslararası yapı bulunmaktadır.
Gelişmeler ve Beklentiler
Prof. Dr. Kriton Curi Çevre Vakfı’nın öncülüğünde Boğaziçi Üniversitesi Güney Kampüsü Albert Long Hall’da 24 Ekim saat 14.00’te gerçekleştirilecek olan bu 30. yıl anma etkinliği, yalnızca geçmişteki başarıları yad etmekle kalmayacak; aynı zamanda Curi’nin açtığı yolda yürüyen yeni nesil çevre bilimcilere ilham vermeye devam edecektir. Akademik ve sivil toplum çevrelerinin geniş katılım göstermesi beklenen program, Türkiye’nin çevre politikaları ve ekolojik geleceği açısından merhum bilim insanının fikirlerinin hâlâ ne kadar hayati olduğunu bir kez daha gözler önüne serecektir.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika