LÜKSEMBURG — Avrupa Birliği üyesi 27 ülkenin tarım bakanları, Lüksemburg’da bir araya gelerek 2027 sonrası Ortak Tarım Politikası’nın (OTP) reformuna ilişkin ortak tutum üzerinde pazartesi günü oybirliğiyle anlaşmaya vardı. Önümüzdeki dönemin en kapsamlı tarımsal dönüşüm hamlesi olarak nitelendirilen bu karar, AB’nin 2028-2034 bütçe müzakerelerine ve Avrupa Parlamentosu ile yürütülecek çetin müzakerelere endekslenmiş durumda.
- AB 27 ülkesinin tarım bakanları Lüksemburg’daki kritik toplantıda reform önerisini oybirliğiyle kabul etti.
- Tarımsal desteklerin aktif üretime katkı sunan çiftçilere, gençlere ve küçük ölçekli işletmelere yönlendirilmesi hedefleniyor.
- Reformun nihai finansmanı ve bütçe çerçevesi, AB’nin 2028-2034 dönemi müzakerelerinin sonucunu bekliyor.
Lüksemburg’daki Tarihi Uzlaşma ve Parlamenter Süreç
Avrupa Birliği’nin tarımsal geleceğini şekillendirecek olan Lüksemburg buluşmasında, 27 üye ülkenin tarım bakanları pazartesi günü masaya oturarak reform önerisini oybirliğiyle onayladı. Elde edilen bu kritik ortak tutum, bundan sonraki aşamada üye ülkeler ile Avrupa Parlamentosu (AP) arasında yürütülecek müzakereler için sağlam bir temel oluşturacak. Ancak uzmanların ve parlamenterlerin altını çizdiği üzere, reformun hukuken yürürlüğe girebilmesi ve tarlalarda karşılık bulabilmesi için her iki tarafın da aynı metin üzerinde tam bir uzlaşma sağlaması şart koşuluyor. Bu durum, yasama sürecinin uzun ve kıran kırana pazarlıklara sahne olacağını gösteriyor.
Aktif Çiftçiler, Genç Girişimciler ve Desteklerde Yeni Sınırlar
Reformun temel hedefleri arasında, kaynakların rasyonel dağıtılması amacıyla tarımsal desteklerin aktif olarak üretim yapan çiftçilere, mesleğe yeni başlayan gençlere ve küçük ölçekli işletmelere yönlendirilmesi bulunuyor. Bu stratejik amaç doğrultusunda, desteklere üst sınır getirilmesi ve yüksek tutarlı yardımların kademeli olarak azaltılması öngörülüyor. Görüşmelerde en çetin tartışma başlıklarından biri de desteklerden yararlanabilecek ‘aktif çiftçilerin’ nasıl tanımlanacağı oldu. Bazı üye ülkeler emekli çiftçilerin belirli desteklerden yararlanmaya devam etmesini savunurken, nihai uzlaşma metni ülkelere yardım dağıtımında belirli bir esneklik tanıyor. AB Dönem Başkanlığı’nı yürüten İrlanda’nın Tarım Bakanı Martin Heydon, bu anlaşmanın çiftçileri desteklemek, kırsal toplulukları güçlendirmek ve Avrupalıların gıda güvenliğini korumak açısından tarihî bir adım olduğunu vurguladı.
Bütçe Kısıntıları ve Gelecekteki Finansal Çerçeve Tartışmaları
Tüm bu yapısal hedeflere rağmen, reformun hayata geçirilmesi büyük ölçüde AB’nin 2028-2034 dönemini kapsayan bütçe müzakerelerinin sonucuna bağlı bulunuyor. Mevcut planlamada Ortak Tarım Politikası için yaklaşık 300 milyar avro kaynak öngörülüyor. Dikkat çekici bir şekilde, bu tutar önceki dönemin 387 milyar avroluk devasa bütçesinin oldukça altında kalıyor. Özellikle Almanya başta olmak üzere bazı üye ülkeler, genel AB bütçesinin küçültülmesini ve tarımsal desteklerde kayda değer kesintilere gidilmesini savunuyor. Bu mali ve siyasi baskılar nedeniyle, reformun nihai finansmanının tam olarak hangi düzeyde, hangi kalemlerden kesilerek oluşturulacağı henüz kesinlik kazanmış değil.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sonuç olarak; AB tarım bakanlarının Lüksemburg’da sağladığı uzlaşı, Avrupa tarımının geleceği adına atılmış en önemli yapısal adımlardan biri olmakla birlikte, önünde hâlâ aşılması gereken ciddi mali ve siyasi engeller bulunmaktadır. 2028-2034 bütçe müzakerelerinin seyri ve Avrupa Parlamentosu ile yürütülecek ortak yasama çalışmaları, 300 milyar avro civarındaki bütçenin kaderini tayin edecektir. Üye ülkeler ile Brüksel bürokrasisi arasındaki esneklik ve kesinti tartışmalarının önümüzdeki aylarda tüm hızıyla devam etmesi ve nihai metnin bu dengeler gözetilerek şekillenmesi beklenmektedir.
Kaynak: ANF Türkçe