WASHINGTON — ABD federal kamu borcunun gayrisafi yurt içi hasılaya (GSYH) oranı 30 Eylül itibarıyla yüzde 100,03 seviyesine yükseldi; bu, ülkenin borç yükünün II. Dünya Savaşı sonrası tarihsel zirvelere yaklaştığını gösteriyor ve ekonomi, politika ile güven ortamını derinden etkileyebilir.
- Federal kamu borcu 32,2 trilyon dolar olarak kaydedildi ve milli gelire oranı yüzde 100’ün üzerine çıktı.
- Oran, 2025 mali yılı sonunda yüzde 99,4 seviyesinden yükselerek 1946’daki II. Dünya Savaşı sonrası seviyelere yaklaştı.
- Kongre Bütçe Ofisi’nin (CBO) tahmini yüzde 100,6’nın altında kalınsa da, tarihsel bir eşik yeniden aşıldı.
Borç ve GSYH Oranının Tarihsel Seyri
ABD’de federal kamu borcunun milli gelire oranı yeniden yüzde 100’ün üzerine çıktı. Bu durum, tarihsel bir perspektiften incelendiğinde, yalnızca II. Dünya Savaşı’nın finansmanı için yapılan yüksek tutarlı borçlanmanın etkisiyle 1946’da yüzde 106’ya kadar çıkmış bir seviyenin yeniden hatırlanması anlamına geliyor. O dönemde, savaş masraflarını karşılamak için devlet, büyük ölçekli tahvil ihracı ve vergilendirme politikalarıyla ekonomiyi finanse etmişti. 1946’da borç/GŞYH oranının yüzde 106’ya ulaşması, savaş sonrası ekonomik büyüme ve enflasyonun birleşimiyle mümkün olmuştu. Bugün ise, benzer bir oranın 80 yıl sonra yeniden ortaya çıkması, hem mali disiplinin hem de harcama politikalarının yeniden gözden geçirilmesi gerektiğine işaret ediyor. Uzmanlar, bu tarihi eşiklerin sadece rakamsal bir gösterge olmadığını, aynı zamanda kamu maliyesi yönetiminde uzun vadeli risklerin sinyali olduğunu vurguluyor.
Güncel Verilerin Detayları ve Analiz
Federal hükümetin açıkladığı verilere göre, 30 Eylül itibarıyla kamu borcu 32,2 trilyon dolar olarak kaydedildi. Üçüncü çeyrek büyüme verilerinin ardından yapılan hesaplamaya göre federal kamu borcunun gayrisafi yurtiçi hasılaya oranı yüzde 100,03 oldu. Bu oran, 2025 mali yılı sonunda yüzde 99,4 seviyesindeydi. Son veri, Kongre Bütçe Ofisi’nin (CBO) şubat ayında yayımladığı yüzde 100,6’lık tahminin ise altında kaldı. Ancak, bu hafif düşüş bile borcun milli gelire oranının yaklaşık 80 yıl sonra yeniden bu tarihi zirveye yaklaştığını gösteriyor. Ekonomistler, büyüme hızının yavaşlaması, faiz oranlarındaki artış ve süregelen bütçe açığının birleşiminin borç seviyesini yükselttiğini belirtiyor. \”Faiz maliyetlerinin yükselmesi, borç sürdürülebilirliğini tehdit ediyor ve federal bütçenin daha fazla kısmının borç servisine gitmesine yol açıyor,\” diyen bir CBO analisti, mevcut durumun uzun vadeli mali riskleri artırdığını ifade etti. Ayrıca, ABD’de artan borçlanmayla birlikte federal kamu borcunun ekonomi içindeki payı yeniden yüzde 100’ün üzerine çıktı ifadesi, borç dinamiklerinin sadece bir rakamdan ibaret olmadığını, aynı zamanda ekonomik büyüme, yatırım ve tüketim üzerindeki baskıyı da yansıttığını ortaya koyuyor.
Ekonomik ve Politik Sonuçlar
Son veriler, borç yükünün İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki tarihi seviyelere yaklaştığını gösterdi. Bu gelişme, hem iç hem de dış politika kararlarını şekillendirecek bir dizi sorunu gündeme getiriyor. Öncelikle, yüksek borç oranı, ABD’nin uluslararası kredi notunu etkileyebilir; bu da dış borçlanma maliyetlerini artırabilir. İkinci olarak, Kongre ve Başkanlık arasında bütçe dengesi konusunda artan gerilimler yaşanabilir; harcama kesintileri, vergi artışları veya yeni gelir kaynakları tartışma konuları haline gelebilir. Uzmanlar, \”Bu eşik, mali disiplinin yeniden tesis edilmesi ve uzun vadeli sürdürülebilir büyüme stratejilerinin geliştirilmesi gerektiğinin açık bir işareti\” diyor. Ayrıca, sosyal güvenlik, sağlık ve altyapı gibi kritik kamu hizmetlerinin finansmanı üzerindeki baskı, toplumsal tepkileri tetikleyebilir. Gelecek yıllarda, CBO’nun yeni tahminleri ve Federal Rezerv’in faiz politikaları, borç oranının yönünü belirleyecek kilit faktörler olarak öne çıkıyor.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika