ANKARA — Türkiye’de yükseköğretim kurumları ciddi bir bütçe sıkıntısıyla karşı karşıya kalırken, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edilen yeni bütçe tercihleri kamuoyunda ve siyasette geniş yankı uyandırdı. Meclis’in sadece personel giderlerinin köklü üniversitelerin toplam bütçelerini aşması ve şehir hastanelerine aktarılan devasa kaynaklar, kamu kaynaklarının dağılımı konusundaki tartışmaları yeniden alevlendirdi.
- Meclis’in personel giderleri; ODTÜ, Boğaziçi, Marmara ve Dokuz Eylül gibi prestijli üniversitelerin 2027 yılı toplam bütçesini geride bıraktı.
- Gelecek yıl için Meclis’e toplam 33 milyar 787 milyon 913 bin liralık kaynak ayrılırken, bunun 19 milyar 398 milyon 588 bin TL’si doğrudan personel giderlerine tahsis edildi.
- Şehir hastanelerinin hizmet bedeli için sadece yaz döneminde ödenen tutar, en yüksek bütçeye sahip üniversitelerin ödeneklerini dahi aştı.
- Muhalefet partileri, bütçe görüşmelerinde Meclis personelinin özlük hakları, ek ödeme sorunları ve ücret eşitsizliklerini yeniden gündeme taşıdı.
Meclis Personel Giderleri Hangi Üniversite Bütçelerini Geride Bıraktı?
TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda geride kalan çarşamba günü oylanarak kabul edilen Meclis bütçesi, Türkiye’nin bütçe önceliklerini bir kez daha gözler önüne serdi. Meclis’in 2027 yılı için öngörülen toplam bütçesi 33 milyar 787 milyon 913 bin lira olarak belirlenirken, bu kaynağın tam 19 milyar 398 milyon 588 bin TL’si personel giderlerine ayrıldı. İktidarın gelecek yıl için sunduğu bütçe teklifinin geneli incelendiğinde, Meclis’in geçen yıla kıyasla yaklaşık 6 milyar lira artan personel giderinin, pek çok köklü üniversitenin toplam bütçesinden fazla olduğu net bir şekilde görüldü. Bu kapsamda Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ), Boğaziçi Üniversitesi, Marmara Üniversitesi ve Dokuz Eylül Üniversitesi gibi ülkenin önde gelen bilim yuvaları için öngörülen 2027 bütçesi, Meclis’in sadece personel giderleri için düşünülen kalemin gerisinde kaldı. Öte yandan, Meclis’in sadece bu yılın haziran ayına kadar gerçekleştirdiği 10 milyar liranın üzerindeki toplam harcama bile, gelecek yıl için 7 milyar 830 milyon 897 bin lira kaynak ayrılan Boğaziçi Üniversitesi’nin bütçesini geride bırakmış durumda. Benzer şekilde, ODTÜ için ayrılan 11 milyar 222 milyon 305 bin liralık kaynak, Cumhurbaşkanlığı’nın yalnızca mal ve hizmet alımı için ayırdığı 15 milyar liranın üzerindeki kaynağın gerisinde kalarak dikkat çekti.
Üniversite Bütçeleri ile Şehir Hastaneleri Arasındaki Kıyaslama Ne Anlama Geliyor?
Üniversitelerin yaşadığı finansal kısıtlar ve bütçe yetersizlikleri, kamu özel işbirliği modeliyle hayata geçirilen şehir hastaneleri için ödenen devasa hizmet bedelleriyle kıyaslandığında tablo daha da çarpıcı bir boyuta ulaşıyor. Bu doğrultuda, gelecek yıl için Türkiye’de en yüksek bütçe ayrılan üniversitelerin başında gelen Ankara Üniversitesi’nin 25 milyar liralık 2027 yılı toplam bütçesi, sadece geride kalan yaz dönemi için 30 milyar liranın üzerinde ödeme yapılan şehir hastanelerinin bir yıllık hizmet bedeline dahi yaklaşamayacak seviyede kalıyor. Eğitim ve araştırma kurumlarının finansman sıkıntısı çektiği bu dönemde yapılan bu tür harcama tercihleri, akademik çevrelerin ve kamuoyunun sert eleştirilerine neden oluyor. Kaynakların verimli kullanımı ve önceliklendirilmesi konusundaki bu makas, bütçe tasarısı görüşmelerinde en çok tartışılan ana başlıklar arasında yer alıyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Meclis bütçesi ve kamu harcamalarındaki bu dağılım sadece eğitim kurumlarını değil, aynı zamanda kurum bünyesinde çalışan personelin haklarını da doğrudan ilgilendiriyor. Meclis bütçesi bu yönleriyle dikkat çekerken, Meclis personelinin uzun süredir beklediği özlük hakları ve yasal düzenlemeler hâlâ hayata geçirilmiş değil. Bu hafta gerçekleştirilen bütçe görüşmelerinde muhalefet milletvekilleri, personelin yaşadığı mağduriyetleri ve beklentileri tekrar Meclis gündemine taşıdı. Ek ödemelerdeki kronik sorunların çözülmesi, ücretlerdeki adaletsizliklerin ve eşitsizliklerin giderilmesi ile aynı işi yapan personel arasındaki statü farkının ortadan kaldırılması hususlarında verilen önergeler ve talepler, önümüzdeki yasama sürecinde de tartışılmaya devam edecek gibi görünmektedir.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika