İZMİR — İzmir’in Buca ilçesinde, 1989 yılında Bulgaristan’dan gerçekleştirilen zorunlu göçle Türkiye’ye gelerek otuz yılı aşkın süredir aynı mahallede yaşam mücadelesi veren aileler, evlerinin yıkılma tehlikesi ve acil tahliye baskısı altında hukuk mücadelesi veriyor.
- 1989 Bulgaristan göçmeni aileler, otuz yılı aşkın süredir yaşadıkları evlerinden tahliye edilme tehlikesiyle karşı karşıya.
- Gazeteci Dilek Şen’in duyurduğu olayda, aralarında 86 ve 89 yaşlarındaki aile bireylerinin de bulunduğu vatandaşlara 15 gün süre tanındı.
- Kamulaştırma gerekçesinin yol yapımı olduğu belirtilmesine rağmen, bölgenin 15 katlı ticaret-konut imarına açıldığı iddia ediliyor.
- Hak sahipleri, Yargıtay ve istinaf süreçleri devam ederken gelen tahliye muhtıralarına karşı adalet arayışını sürdürüyor.
Otuz Yıllık Emek ve 1989 Göçünün Acı Hatıraları
İzmir’in Buca ilçesinde yaşanan gelişmeler, Türkiye’nin yakın tarihindeki göç trajedilerinden birini yeniden gündeme taşıdı. Yıl 1989’u gösterdiğinde, Bulgaristan’daki zorunlu göç politikalarından kaçarak anavatana sığınan aileler, Buca’da elleriyle ve en ağır işlerde çalışarak kurdukları yuvalarında bugün büyük bir tehdit le karşı karşıyalar. On yıllar boyunca dişten tırnağa artırarak inşa ettikleri evlerinden edilmek istenen bu vatandaşların yaşadığı mağduriyet, gazeteci Dilek Şen’in sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımlarla kamuoyunun dikkatine sunuldu. Şen’in aktardığı bilgilere göre; kendi annesi, babası, ayrıca 86 ve 89 yaşlarındaki ninesi ve dedesi de bu mağdur aileler arasında yer alıyor. Yıllardır komşularıyla birlikte omuz omuza yaşam kuran bu insanlar, bugün en temel barınma haklarını korumak adına hukuk mücadelesi veriyor. Olayın sosyal ve insani boyutu, on yıllardır süregelen entegrasyon ve aidiyet duygusunun bir çırpıda nasıl tehlikeye atılabileceğini gözler önüne seriyor.
Kamulaştırma Tartışmaları ve Hukuki Sürecin Çıkmazı
Söz konusu arazinin ve üzerinde yükselen evlerin hikayesi 2019 yılında dönüm noktası yaşadı. İddialara göre evlerin bulunduğu arsa, o dönem yol yapılacağı gerekçesiyle resmi kurumlarca kamulaştırıldı. Sürecin baş avukatları, kamulaştırmanın iptali hususunda açılacak davaların lehe sonuçlanma ihtimalinin zayıf olduğunu belirtince, aileler çaresiz bir şekilde bedele itiraz davaları açmak zorunda kaldı. 2014 yılında değil, 2024 yılında sonuçlanan davanın ardından mahkeme tarafından hak sahipleri adına banka hesaplarına 25 bin TL ile 320 bin TL arasında değişen komik rakamlar depo edildi. Onlarca yıllık emeğin, alın terinin ve bir ömrün karşılığı olarak bu yetersiz rakamlar gösterildi. Oysa yürürlükteki Kamulaştırma Kanunu açıkça “gerçek bedel” ödenmesini emrediyor. Bu adaletsizliğe karşı asıl bedel tespiti davası halen istinaf mahkemesinde incelenirken, icra işlemlerine karşı yapılan itirazlar da Yargıtay aşamasında titizlikle sürdürülüyor.
Tahliye Muhtırası ve Verilen Sözlerin Tutulmaması
Hukuki süreçler tüm hızıyla ve belirsizlikleriyle devam ederken, ailelerin kapısına dayanan tehlike somut bir hâl aldı. İlgili merciler tarafından hak sahiplerine 21 Ağustos 2026 tarihli bir tahliye muhtırası tebliğ edildi. Aralarında 85 yaşın üzerinde, hatta yatağa bağlı olarak yaşamını sürdüren ağır hastaların ve yaşlıların da bulunduğu bu ailelere, evlerini derhal boşaltmaları için yalnızca 15 günlük dar bir süre tanındı. Bu haksız ve ani karar karşısında ne yapacağını şaşıran aileler, eylül ayı boyunca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı başta olmak üzere pek çok resmi merciye ve kuruma başvurdu, ancak hiçbirinden ne yazık ki tatmin edici bir yanıt alamadı. Gazeteci Dilek Şen’in özellikle dikkat çektiği siyasi arka plan ise sürecin karmaşıklığını artırdı. O günlerde yaşanan gelişmeler, CHP’den istifa ederek bağımsız kalan Cemil Tugay’ın AKP’ye katılmasından önceki kritik zaman dilimine denk geldi. Tugay’ın 7 Ekim’de AKP’ye katılmasından hemen önce, 1 Ekim 2024 tarihinde dört yurttaşla yüz yüze görüştüğü biliniyor. Şen’in aktardığına göre Tugay, bu görüşmede söz konusu ailelere istinaf mahkemesinin nihai kararını bekleyeceklerine dair net bir söz vermişti. Ancak aradan geçen süreçte bu söz tutulmadı ve aileler kapı dışarı edilme tehdidiyle baş başa bırakıldı.
Gelişmeler ve Beklentiler
Tüm bu gelişmelerin gölgesinde hak arayışını bir an olsun bırakmayan aileler, 8 Ekim tarihinde yeni bir hukuki süreç başlatarak yeni bir dava açtı. Gazeteci Dilek Şen’in kaydettiği en çarpıcı detay ise kamulaştırmanın arkasındaki asıl sebebin yol yapımı olmadığını gözler önüne seriyor. Buca Belediyesinin ilan ettiği ve 14 Mayıs’ta onaylanan imar planı revizyonu, ailelerin nesillerdir yaşadığı parseli haritalarda “boş arazi” gibi gösterdi. Bu hamleyle söz konusu alan, 15 katlı ticaret-konut (TİCK) yapılaşmasına açıldı. Asıl amacın, hisseli tapulu arsanın ranta kurban edilmesi olduğu iddia edilirken; istinaf, Yargıtay ve yeni açılan davaların sonuçları binlerce mağdurun geleceğini belirleyecek.
Kaynak: Evrensel