ADANA — Türkiye’nin en deneyimli haber ajansı perspektifiyle, Adana’nın Kozan ilçesindeki semt pazarında domatesin kilogram fiyatının bazı tezgâhlarda 100 liraya kadar tırmanması, yüksek enflasyon ve hayat pahalılığı kurbanı olan yurttaşların sert tepkisine yol açtı; 31 bin 450 lira emekli maaşı aldığını ve evinin kira olduğunu belirten bir yurttaş, temel gıda maddelerine erişimdeki ekonomik çıkmazı gözler önüne serdi.
- Adana Kozan semt pazarında domatesin kilosu bazı tezgâhlarda 100 liraya ulaştı.
- 27 yıllık devlet memuru emeklisi, 31 bin 450 lira maaş ve kira yüküyle ay başını getiremediğini söyledi.
- Üreticinin dalında mandalinayı 4-10 liraya sattığı, İstanbul’da ise vatandaşın tanesini 50-60 liraya aldığı vurgulandı.
- Limonun kendi üretim bölgelerinde dahi 25-30 liradan satılması tepkileri artırdı.
Ne Oldu? Kozan Semt Pazarında Domates Fiyatları Neden Patladı?
Adana’nın Kozan ilçesinde semt pazarına alışveriş için gelen yurttaşlar, sebze ve meyve fiyatlarının bütçelerini tamamen sarstığını dile getirdi. Pahalılığa değinirken kilogram fiyatı 100 lirayı bulan domatesi örnek gösteren yurttaşlar, mutfaktaki yangının boyutunu gözler önüne serdi. Alışveriş yapmak için pazarı dolaştıklarını ancak artan fiyatlar nedeniyle en temel ihtiyaçlarını dahi karşılayamadıklarını belirten halk, duruma isyan etti. Sabahtan beri pazarı dolaştığını söyleyen bir emekli yurttaş, “Domatese ne diyeyim ki? Millet açlıktan, gıdasızlıktan ölecek. Allah sabır versin satana da alana da üretene de” sözleriyle yaşanan çaresizliği özetledi. Yurttaşlar, arz zincirindeki sorunlar ve enflasyon baskısı nedeniyle temel gıda ürünlerine erişmekte büyük güçlük çektiklerini anlattı.
Neden Şimdi? Üretici ile Tüketici Arasındaki Fiyat Uçurumu Nereden Kaynaklanıyor?
Mevsim geçişleri ve girdi maliyetlerindeki artışlar tezgâhlara yansırken, pazardaki ekonomik dengesizlik yalnızca tüketiciyi değil üreticiyi de mağdur ediyor. Konuya ilişkin çarpıcı değerlendirmelerde bulunan emekli yurttaş, “Burada aracı kazanıyor, üretici kazanmıyor. Dalında mandalinayı 4-10 liraya veriyorlar, İstanbul’a gidiyor, vatandaş tanesini 50-60 liraya alıyor. Burada kendi üretimimiz olan limon bile 25-30 lira. Hangi vatandaş dayanacak buna? Yapanlar utansın. Bizim halkımızda da fırsatçılık var, onu da göz ardı etmiyorum” diyerek tedarik zincirindeki adaletsizliğe ve fırsatçılığa dikkat çekti. Üreticinin emeğinin karşılığını alamadığı, tüketicinin ise fahiş fiyatlarla karşı karşıya kaldığı bu yapısal sorun, pazar tezgâhlarındaki 100 liralık domates tablosunu tetikleyen ana faktörler arasında yer alıyor.
Kimi Nasıl Etkileyecek? Sabit Gelirli Emekliler ve Dar Gelirliler Hayat Pahalılığıyla Nasıl Başa Çıkıyor?
Yaşanan bu fahiş fiyat artışları doğrudan sabit gelirli çalışanları, dar gelirlileri ve özellikle emeklileri vurdu. Hayat pahalılığının bütçesini nasıl erittiğini gözyaşları ve isyanla anlatan 27 yıllık devlet memuru emeklisi yurttaş, çarpıcı rakamlar paylaştı: “Ben emekliyim, 27 sene devlet memurluğu yaptım. 31 bin 450 lira maaş alıyorum. Bugün maaşımı aldım, cebimde kalan şu. Ben bunu ay başına kadar nasıl yetireceğim? Evim kira. Bir eşim var, bir ben. İki de evladın varsa nasıl alacaksın? Eti nasıl alacaksın? 100 liraya domatesi nasıl alacaksın?” Bu feryat, Türkiye genelindeki milyonlarca emeklinin ve dar gelirlinin mutfak masraflarını karşılamakta yaşadığı derin ekonomik çıkmazı ve gıda enflasyonunun insan hayatı üzerindeki ezici baskısını gözler önüne seriyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sonraki süreçte gıda fiyatlarındaki bu tırmanışın durdurulması ve enflasyonla mücadele kapsamında tarımsal tedarik zincirindeki aracı maliyetlerinin düşürülmesi beklenirken, resmi kurumların ve yerel yönetimlerin denetimlerini artırması yönündeki talepler her geçen gün daha yüksek sesle dile getiriliyor.
Kaynak: BirGün Manşet