ANKARA — Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Şırnak Milletvekili Nevroz Uysal Aslan ile Bitlis Milletvekili Semra Çağlar Gökalp, zorla kaybedilenlerin akıbetinin açıklanması, cenazelere ve mezarlıklara yönelik müdahalelerin araştırılması ve ailelerin yas hakkının güvence altına alınması amacıyla TBMM Başkanlığına resmi bir araştırma önergesi sundu.
- DEM Parti, zorla kaybedilenlerin akıbeti ve yas hakkı için Meclis araştırması talep etti.
- Önergede Taybet İnan, Cemile Çağırga, Hacı Lokman Birlik ve Hakan Arslan örnekleri yer aldı.
- Cumartesi Anneleri’nin 1995’ten bu yana sürdürdüğü hakikat ve adalet mücadelesine dikkat çekildi.
- Garzan Mezarlığı’nda yaşananlar ve cenazelerin nakledilme süreçleri raporda detaylandırıldı.
Zorla Kaybedilenlerin Akıbeti ve Meclis Araştırması Neden İstendi?
DEM Partili Nevroz Uysal Aslan ve Semra Çağlar Gökalp, zorla kaybedilenlerin akıbetinin açıklanması, cenazelere ve mezarlıklara yönelik müdahalelerin araştırılması ve ailelerin yas hakkının güvence altına alınması için Meclis araştırması istedi. DEM Parti Şırnak Milletvekili Nevroz Uysal Aslan ile Bitlis Milletvekili Semra Çağlar Gökalp, zorla kaybedilenlerin ve çatışmalı dönemlerde yaşamını yitirenlerin cenazelerine yönelik uygulamaların araştırılması için TBMM Başkanlığına araştırma önergesi sundu. Önergede, cenazelerin bulunması, kimliklendirilmesi ve ailelerine tesliminde yaşanan engellerin, mezarlıklara yönelik müdahalelerin, ailelere açılan tazminat davalarının ve cenaze törenleri ile anmalara yönelik uygulamaların araştırılması talep edildi. Kamu kurumlarının sorumluluklarının belirlenmesi ve Barış ve Demokratik Toplum Süreci kapsamında hakikate erişim, adalet, defin ve kolektif yas hakkını güvence altına alacak düzenlemelerin oluşturulması istendi. Önergenin gerekçesinde, Kürt meselesinde uzun yıllara yayılan çatışmaların, yaşamını yitirenlerin aileleri açısından cenazelerine ulaşmayı ve yaslarını tutmayı dahi mücadele konusu haline getirdiği belirtildi.
Çatışmalı Dönemlerde Yaşanan Ağır İhlaller ve Örnekler Nelerdir?
Önergede, geçmiş dönemlerde yaşanan ve insan onurunu hedef alan ağır ihlallere tek tek yer verildi. Taybet İnan’ın cenazesinin günlerce sokakta bırakılması, Cemile Çağırga’nın cenazesinin annesi tarafından buzdolabında saklanması, Hacı Lokman Birlik’in bedeninin zırhlı araç arkasında sürüklenmesi ve Kevser Eltürk’ün bedeninin teşhir edilmesi örnek gösterildi. Hakan Arslan’ın cenazesinin babasına kutuyla, Agit İpek’in cenazesinin ise annesine kargoyla gönderilmesine de değinilen gerekçede, bu uygulamaların insan onuruna yönelik ağır ihlaller olduğu ifade edildi. Önergede, özellikle 1990’lı yıllarda yoğunlaşan zorla kaybetmeler ve faili meçhul bırakılan cinayetler nedeniyle çok sayıda ailenin hâlâ yakınlarının akıbetini öğrenemediği belirtildi. Cumartesi Anneleri/İnsanlarının 1995’ten bu yana sürdürdüğü hakikat ve adalet mücadelesine dikkat çekildi. Araştırma önergesinde, Bitlis’in Yukarı Ölek köyündeki Garzan Mezarlığı’nda yaşananlar da yer aldı. Gerekçede, daha önce bombalanan mezarlıkta 19 Aralık 2017’de mezarların açılarak cenazelerin İstanbul’a götürüldüğü hatırlatıldı ve Bitlis Valiliğinin uygulamalarına dair kaygılar paylaşıldı.
Gelişmeler ve Beklentiler
TBMM Başkanlığına sunulan bu kapsamlı araştırma önergesinin, önümüzdeki günlerde Meclis gündemine gelmesi ve komisyonlarda tartışılması bekleniyor. DEM Parti milletvekilleri, hakikatin ortaya çıkarılması ve ailelerin onurlu yas hakkının yasal güvenceye kavuşturulması için parlamenter denetim yollarını sonuna kadar zorlayacaklarını vurgularken, sürecin toplumsal barış ve adalet açısından taşıdığı kritik öneme dikkat çekiyorlar.
Kaynak: Evrensel