ANKARA — Okullardaki kıyafet yönetmeliği tartışmaları ve buna bağlı olarak Azerbaycan’ın 31 Türkiye Cumhuriyeti vatandaşını ‘istenmeyen kişi’ ilan etmesiyle gerilen iki ülke ilişkileri, AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in gerçekleştirdiği sürpriz telefon görüşmesiyle yeni bir evreye evrildi. Görüşmede iki lider “kardeşlik hukuku” vurgusu yaparken, Cumhurbaşkanı Erdoğan, Aliyev’i Ankara’ya davet etti.
- Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev, okullardaki kıyafet yönetmeliği tartışmalarının ardından sürpriz bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
- Azerbaycan yönetimi, tartışmaların ardından 31 Türkiye Cumhuriyeti vatandaşını ‘istenmeyen kişi’ ilan etmişti.
- İletişim Başkanlığı’nın açıklamasına göre Erdoğan, Aliyev’i Ankara’da düzenlenecek Türk Devletleri Teşkilatı 13’üncü Zirvesi’ne davet etti.
- Erdoğan, Türkiye ile Azerbaycan’ın kardeşlik hukukundan aldığı güçle iş birliğini daha ileri seviyelere taşıyacağını belirtti.
Kıyafet Yönetmeliği Krizinden Diplomatik Temasa: Arka Plandaki Gerilim
Son dönemde Azerbaycan’daki okullarda uygulanan kıyafet yönetmeliği, özellikle başörtüsü yasakları ekseninde Türkiye’deki siyasi çevrelerde büyük yankı uyandırdı. AKP’li isimler, benzer siyasi çizgideki bazı kişiler, gazeteciler ve çeşitli sivil toplum kuruluşları uygulamaya sert tepki gösterdi. Bu tepkiler arasında en dikkat çekici çıkışlardan biri Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral’dan geldi. Oktay Saral, söz konusu uygulamaya açıkça tepki göstererek Azerbaycan yönetimine çağrıda bulunmuştu. Türkiye’den gelen bu resmi ve sivil nitelikli eleştiriler, iki kardeş ülke arasında kriz boyutuna varan bir sorunun fitilini ateşledi. Azerbaycan’da iktidarda bulunan Yeni Azerbaycan Partisi ise Türkiye’den yöneltilen bu eleştirileri ve çağrıları ‘ülkenin iç işlerine müdahale’ olarak değerlendirerek tepkinin dozunu artırdı. Gerilimin tırmanması neticesinde Azerbaycan devleti, yaşanan diplomatik ve siyasi sürtüşmenin bir yansıması olarak 31 Türkiye Cumhuriyeti vatandaşını ‘istenmeyen kişi’ (persona non grata) ilan etti. Bu hamle, iki müttefik başkent arasında acil bir diplomatik müdahale gerekliliğini ortaya koydu.
Zirvede ‘Kardeşlik Hukuku’ ve Stratejik İş Birliği Mesajı
İki ülke arasında kriz sinyallerinin alındığı bu hassas dönemde, AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev doğrudan bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. İletişim Başkanlığı’ndan yapılan resmi açıklamaya göre, liderler görüşmede Türkiye-Azerbaycan ikili ilişkilerini, bölgesel ve küresel gelişmeleri etraflıca ele aldı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, iki ülke arasındaki bağların gücüne dikkat çekerek, Türkiye ile Azerbaycan’ın kardeşlik hukukundan aldığı eşsiz güçle her türlü meseleyi aşacağını ve iş birliğini daha ileri seviyelere taşıyacağını kararlılıkla ifade etti. Gerçekleştirilen bu üst düzey temas, iki müttefik arasındaki kriz ihtimalini bertaraf etme yönünde atılan en somut ve stratejik adım olarak kayıtlara geçti.
Ankara Daveti ve Azerbaycan’ın Bağımsızlığının 35. Yıl Dönümü Kutlaması
Diplomatik trafiğin yoğunlaştığı görüşmede Cumhurbaşkanı Erdoğan, Azerbaycan’ın bağımsızlığının 35’inci yıl dönümünü en içten duygularla bir kez daha kutladı. İki ülkenin ortak tarihine ve kader birliğine vurgu yapılan görüşmede, Cumhurbaşkanı Erdoğan mevkidaşı İlham Aliyev’e önemli bir davette bulundu. Erdoğan, Aliyev’i önümüzdeki dönemde Ankara’da ev sahipliği yapılacak olan Türk Devletleri Teşkilatı 13’üncü Zirvesi’ne davet etti. Bu davet ve karşılıklı olumlu mesajlar, kıyafet yönetmeliği ve sonrasında yaşanan ‘istenmeyen kişi’ kararı gibi pürüzlerin diyalog yoluyla çözüleceğine dair güçlü bir beklenti yarattı.
Gelişmeler ve Beklentiler
Okullardaki kıyafet yönetmeliği tartışmaları ve ardından gelen vatandaş kısıtlamalarıyla sarsılan iki ülke ilişkileri, liderlerin karşılıklı iradesiyle yeniden rayına oturtulma sürecine girdi. Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev’in telefon diplomasisi ve Ankara’daki Türk Devletleri Teşkilatı 13’üncü Zirvesi için yapılan davet, bölgesel istikrar ve iki devlet bir millet anlayışının geleceği açısından kritik bir dönüm noktası oluşturuyor. Resmi süreçlerin ve diplomatik mekanizmaların işletilmesiyle, yaşanan krizin tamamen geride bırakılması bekleniyor.
Kaynak: BirGün Manşet