İZMİR — Seferihisar açıklarında 30 Ekim 2020 tarihinde meydana gelen ve 6.6 büyüklüğündeki sarsıntıyla 117 kişinin yaşamını yitirdiği, bin 34 kişinin yaralandığı büyük felaketin 6’ncı yıl dönümünde, DEÜ DAUM Müdürü ve AFAD Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Hasan Sözbilir’den yakın geleceğe yönelik çok kritik deprem uyarıları geldi. Son 5 yılda gerçekleştirilen kapsamlı araştırmaların sonuçlarını paylaşan uzman isim, İzmir Fayı’nın yanı sıra Tuzla, Seferihisar, Gülbahçe ve Bergama faylarının da yakın gelecekte deprem üretme potansiyeline sahip olduğunu vurguladı.
- Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Seferihisar açıklarındaki 6.6 büyüklüğündeki depremin 6’ncı yıl dönümünde son 5 yılda elde edilen yeni bilimsel verileri kamuoyuyla paylaştı.
- TÜBİTAK projeleri kapsamında yürütülen detaylı araştırmalar sonucunda İzmir içindeki tüm fay hatlarının deprem geçmişi eksiksiz bir şekilde çıkarıldı.
- İzmir Fayı’nın yanı sıra Tuzla Fayı, Seferihisar Fayı, Gülbahçe Fayı ve Bergama Fayı gibi kritik hatların yakın gelecekte deprem üretme potansiyeli olduğu ortaya kondu.
- 2021-2026 yıllarını kapsayan ilk 5 yıllık İl Afet Risk Azaltma Planları (İRAP) eylemlerinin ardından, 2031 yılına kadar tamamlanması hedeflenen 2’nci 5 yıllık İRAP eylemleri hazırlandı.
30 Ekim 2020 Seferihisar Depremi ve Türkiye İçin Afet Bilincinin Miladı
Türkiye’nin deprem gerçeği bir kez daha bilim insanlarının kritik uyarılarıyla gündemin ilk sırasına yerleşti. Seferihisar açıklarında 30 Ekim 2020 tarihinde meydana gelen ve büyüklüğü 6.6 olarak kayıtlara geçen sarsıntı, bölgede adeta büyük bir yıkıma neden olmuştu. Yaşanan bu felakette maalesef 117 vatandaşımız yaşamını yitirirken, bin 34 kişi de yaralanmıştı. Deprem anında birçok apartman ve yapı yerle bir olmuş, kent genelinde büyük çaplı hasar meydana gelmişti. Felaketin yıl dönümüne sayılı günler kala değerlendirmelerde bulunan Dokuz Eylül Üniversitesi Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi (DEÜ DAUM) Müdürü ve AFAD Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Hasan Sözbilir, ülkemizdeki afet bilincinin gelişim sürecine dikkat çekti. Bilindiği üzere Türkiye için 1999 Kocaeli ve Düzce depremleri bir milat olarak kabul edilirken, o tarihten sonra toplum olarak afet bilincinin geliştirilmesi ve risk azaltma çalışmaları ön plana çıktı. Depreme hazırlıklı olmanın hayati derecede önemli olduğunu 2011 Van, 2017 Bodrum ve 2020 Elazığ ve İzmir-Sisam depremleri sürekli olarak hatırlattı. Özellikle 30 Ekim 2020 Sisam-İzmir depremi, bizden 70 kilometre uzaklıkta yer alan denizaltındaki Sisam Fayı’nın da can ve mal kaybına neden olacağını ve aynı zamanda tsunami oluşturacağını acı bir şekilde göstermiş oldu.
Son 5 Yılda Elde Edilen Veriler: İzmir İçindeki Fayların Deprem Geçmişi Çıkarıldı
Depremin ardından gerçekleştirilen bilimsel çalışmalara değinen Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Dokuz Eylül Üniversitesi olarak 2022 yılında başlattıkları Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) projeleri ile sismik kaynakları ayrıntılı bir şekilde inceleme fırsatı bulduklarını belirtti. Gelinen aşama itibarıyla İzmir içindeki tüm fayların deprem geçmişinin tam anlamıyla çıkarılmış durumda olduğunu ifade eden Sözbilir, son 5 yılda elde edilen yeni verilere dayanarak çok önemli bir tehlikeye işaret etti. Araştırmalara göre; İzmir Fayı’nın yanında Tuzla Fayı, Seferihisar Fayı, Gülbahçe Fayı ve Bergama Fayı gibi kritik fay hatlarının da yakın gelecekte deprem üretme potansiyellerinin bulunduğu net bir şekilde ortaya çıktı. Bu bilimsel veriler, bölgedeki risk azaltma ve kentsel dirençlilik çalışmalarının ne denli hayati ve acil olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
Gelişmeler ve Beklentiler
Açıklamasını kararlılıkla sürdüren Prof. Dr. Hasan Sözbilir, deprem risklerine karşı yürütülen resmi süreçler ve planlamalar hakkında bilgi vererek sözlerini tamamladı. Buna göre; 2021-2026 yılları arasında İl Afet Risk Azaltma Planlarının (İRAP) ilk 5 yıllık eylemleri başarıyla uygulandı. Bu kapsamda atılan adımların devamı niteliğinde olan 2026 yılı sonunda 2’nci 5 yıllık İRAP eylemleri de hazırlandı. Uzmanlar tarafından hazırlanan bu yeni eylem planlarının 2031 yılında tamamlanması hedeflenmiş durumda. Türkiye’nin afet dirençliliğini artırmayı amaçlayan bu süreçlerin, yerel yönetimler ve merkezi idare tarafından kararlılıkla sürdürülmesi bekleniyor.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika