TAHRAN — Irak ve Pakistan’ın stratejik sınır kapılarının bir kısmını kapatması, yıllardır ABD ablukası ve ağır yaptırımlarla boğuşan İran ekonomisini ve kara ticareti yollarını tarihin en dar boğazlarından biriyle karşı karşıya bıraktı.
- Irak ve Pakistan’ın kritik sınır kapılarını kapatması İran’da ticareti durma noktasına getirdi.
- Şeb Sınır Kapısı’nın kapatılması ve Pakistan’ın tır geçişlerini durdurması 4 bin 500 tondan fazla LPG’nin sınırda mahsur kalmasına neden oldu.
- ABD Hazine Bakanlığı, İran’ı tamamen izole etmek amacıyla Pakistan ve Türkiye ile koordineli şekilde kara yollarını kapatma çalışmalarını sürdürüyor.
- The Wall Street Journal, Tahran yönetiminin maruz kaldığı ekonomik darboğazı ve uluslararası yaptırım ağının daralan çemberini detaylı bir şekilde raporladı.
Ne Oldu? Sınır Kapılarının Kapatılması İran Ticaretini Nasıl Vurdu?
Irak ve Pakistan’ın sınır kapılarının bir kısmını peş peşe kapatmasının ardından İran, daha ağır ekonomik baskı ve kara ticareti yollarının daralmasıyla karşı karşıya kaldı. On yıllardır süregelen ABD’nin abluka ve yaptırımları da, İran ekonomisini çok derin ve çıkışsız bir krize doğru hızla sürüklüyor. Konuyu dünya gündemine taşıyan The Wall Street Journal gazetesi, Irak’ın İran’a açılan kritik sınır kapılarını kapatmasının ülke ekonomisi üzerindeki yıkıcı etkilerine dair kapsamlı bir haber yayımladı. Haberde, önemli sınır kapılarının Irak ve Pakistan tarafından kapatılmasının ardından Tahran’ın kara yollarında eşi benzeri görülmemiş büyük bir ekonomik darboğazla baş başa kaldığı net bir şekilde belirtildi.
Neden Şimdi? Bağdat ve İslamabad’ın Sınır Kararlarının Gerekçeleri Neler?
Bölgesel ve küresel dengeleri sarsan bu süreçte, geçtiğimiz hafta Irak hükümeti İran ile arasındaki stratejik Şeb (Al-Sheeb) Sınır Kapısı’nı kapattı. Bağdat yönetimi bu hamlenin gerekçesini resmi olarak denetimleri sıkılaştırmak ve kaçakçılıkla mücadele etmek olarak açıkladı. Benzer şekilde, geçtiğimiz hafta Pakistanlı yetkililer de güvenlik gerekçesini öne sürerek İran tırlarının ana sınır kapıları olan Gabd (Gabd-Rim) ve Taftan’dan ülkelerine geçişine kesinlikle izin vermedi. İran Yayın Kurumu (IRIB) tarafından yapılan duyurulara göre, Pakistan’ın bu sert kararı 4 bin 500 tondan fazla likit petrol gazının (LPG) İran sınırında mahsur kalmasına ve lojistik zincirinin tamamen kilitlenmesine yol açtı. Öte yandan The Wall Street Journal, Pakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü’ne dayandırdığı haberinde, ülkesinin küresel yaptırım rejimine sıkı sıkıya bağlı olduğunu ve uluslararası toplumun sorumlu bir üyesi olarak iç ve uluslararası hukuka tam uygun şekilde yaptırımları uygulamaya kararlılıkla devam edeceğini bildirdi.
Kimi Nasıl Etkileyecek? Washington’ın İran’ı Tamamen İzole Etme Stratejisi
İran ekonomisinin can damarı olan kara ticaretinin kesilmesi, iç piyasada enflasyonun patlamasına ve halkın refah seviyesinin daha da düşmesine neden oluyor. Bu gelişmelerin arka planında ise Washington’ın kapsamlı jeopolitik hamleleri yer alıyor. Daha önce ABD Hazine Bakanı, İran’ın uluslararası kara yollarını kapatmak ve ülkenin dış ticaret bağlantılarını koparmak için Pakistan ve Türkiye ile birlikte yakın bir çalışma yürüttüklerini açıklamıştı. Washington yönetimi bu stratejiyle, geleneksel finansal yaptırımların ötesine geçerek İran’ı ekonomik anlamda tamamen izole etme ve dış dünyayla bağlarını koparma yönünde kararlı adımlar atmayı sürdürüyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sonraki süreçte, komşu ülkelerin güvenlik ve denetim gerekçeleriyle attığı adımların İran’ın dış ticaret hacmini sıfırlama noktasına getirmesi bekleniyor. Tahran yönetimi alternatif ticaret yolları ararken, ABD ve müttefiklerinin abluka politikasını genişleterek sürdürmesi, bölgedeki ekonomik krizin derinleşerek kronikleşeceğini gösteriyor.
Kaynak: ANF Türkçe