HEWLÊR — Kürdistan Bölgesi’nin Soran ilçesindeki Banahîlk Tepesi’nde yürütülen kazı çalışmalarında, Xelef kültürüne ait 7 bin yıldan daha eski bir döneme tarihlenen nadir bir çatı sistemi modeli gün yüzüne çıkarıldı; bu keşif bölgenin tarih öncesi mühendislik ve mimari kapasitesine ışık tutuyor.
- Kürdistan Bölgesi Eski Eserler ve Kültürel Miras Genel Müdürlüğü tarafından Banahîlk Tepesi’nde tarihi bir keşfe imza atıldı.
- Xelef kültürüne ait 7 bin yıldan eski çatı sistemi modeli, arkeoloji tarihinde bir ilk olarak kayıtlara geçti.
- Keşif, 28 Ekim’de Soran Üniversitesi Bilimsel Araştırma Merkezi’nde düzenlenen basın toplantısıyla duyuruldu.
- Soran Eski Eserler ve Kültür Müdürlüğü, Barselona Özerk Üniversitesi (UAB) ve Selahaddîn Üniversitesi ortaklaşa çalıştı.
Banahîlk Tepesi’nde Tarihi Keşif ve Arkeolojik İlk
Kürdistan Bölgesi Eski Eserler ve Kültürel Miras Genel Müdürlüğü, Hewlêr’in kuzeydoğusundaki Soran ilçesinde bulunan Banahîlk Tepesi’nde son derece önemli bir arkeolojik keşif gerçekleştirildiğini resmen duyurdu. Müdürlük tarafından yapılan kapsamlı açıklamada, Xelef kültürüne ait 7 bin yıldan daha eski bir döneme tarihlenen nadir bir antik yapı çatı sistemi modelinin bulunduğu belirtildi. Bilim dünyasında büyük bir heyecan yaratan bu bulgunun arkeoloji tarihinde bir ilk olduğu ifade edilen açıklamada, buluntunun dönemin topluluklarının gelişmiş mühendislik ve mimari becerilerini açıkça ortaya koyduğu kaydedildi. Uzmanlar, bu çatı modelinin neolitik dönem konut mimarisinin evrimini anlamak adına eşsiz veriler sunduğunu vurguluyor.
Uluslararası İş Birliği ve Kamuoyuna Duyuru Süreci
Bu devrim niteliğindeki arkeolojik çalışma, sadece yerel kurumların değil, uluslararası akademik çevrelerin de katılımıyla şekillendi. Keşif, 28 Ekim’de Soran Üniversitesi Bilimsel Araştırma Merkezi’nde düzenlenen geniş katılımlı bir basın toplantısıyla kamuoyuna duyuruldu. Toplantıda paylaşılan detaylara göre bu önemli çalışmanın, Soran Eski Eserler ve Kültür Müdürlüğü, Barselona Özerk Üniversitesi (UAB) ve Selahaddîn Üniversitesi’nin ortak iş birliğiyle yürütüldüğü bildirildi. Farklı disiplinlerden bilim insanlarını bir araya getiren bu ortaklık, bölgedeki kazı çalışmalarının uluslararası standartlarda ve titizlikle yürütüldüğünün en somut kanıtı olarak değerlendiriliyor.
Xelef Kültürünün Gizemi ve Mezopotamya Mimarisi
Yaklaşık MÖ 6100-5100 yılları arasına tarihlenen köklü Xelef kültürü, ağırlıklı olarak Başûr, Rojava ve Bakurê Kurdistan topraklarında etkili oldu. Kendine özgü geometrik desenler ve hayvan motifleriyle süslenmiş yüksek kaliteli seramikleriyle dünya çapında tanınan bu kültür, Mezopotamya ve Yakın Doğu’nun tarih öncesi dönemine ilişkin son derece önemli arkeolojik izler taşıyor. Soran’da ortaya çıkarılan 7 bin yıllık nadir mimari yapı modeli, Xelef topluluklarının sadece çömlekçilikte değil, aynı zamanda barınma, yapı teknolojisi ve mühendislik alanlarında da ne denli ileri bir seviyede olduklarını gözler önüne seriyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Yetkililer, Banahîlk Tepesi’ndeki kazı ve araştırma faaliyetlerinin önümüzdeki dönemde de derinleştirilerek sürdürüleceğini belirtti. Bu nadir çatı sistemi modelinin korunması ve uluslararası müzelerde sergilenmesi için yürütülen akademik ve resmi süreçler devam ederken, keşfin bölgenin kültürel turizmine ve arkeoloji literatürüne katacağı stratejik değerin büyük olması bekleniyor.
Kaynak: ANF Türkçe