ANKARA — Küresel ve bölgesel güvenlik mimarisini kökten değiştiren Mekke Antlaşması’nın detayları ve katılımcı ülkeler tüm dünyada büyük bir merakla araştırılıyor. Son zamanların en fazla gündemde kalan kritik olaylarından biri olarak dikkat çeken Mekke Ortak Savunma Anlaşması; Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında 7 Ağustos 2026 tarihinde imzalanarak yürürlüğe giren stratejik bir güvenlik ve savunma paktı olarak resmen kayıtlara geçti.
- Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında 7 Ağustos 2026’da imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması küresel gündemde ilk sırada yer alıyor.
- Paktın temelleri ilk kez 17 Eylül 2025’te Riyad’daki Yemame Sarayı’nda atıldı ve Şerif ile Muhammed bin Selman arasında imzalandı.
- Antlaşmanın 7 Ağustos 2026’da Mekke’de Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın katılımıyla genişletilmesiyle birlikte bölgesel güvenlik dengeleri yeniden şekillendi.
- Mutabık kalınan 16 maddelik metin uyarınca taraflardan birine yönelen dış kaynaklı silahlı saldırı, tüm taraflara yapılmış sayılacak.
Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nda Hangi Ülkeler Var ve Süreç Nasıl Gelişti?
Mekke Ortak Savunma Antlaşması, Türkiye Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı arasında 7 Ağustos 2026 tarihinde imzalanmış son derece kapsamlı bir güvenlik ve savunma paktıdır. Bu tarihi antlaşma kapsamında taraf devletler, aralarından birine yönelik herhangi bir saldırganlık eylemini antlaşma taraflarının her birine yönelik doğrudan bir eylem olarak değerlendirmeyi kesin bir şekilde taahhüt etmiştir. Savunma antlaşması tarihi süreç içerisinde ilk kez 17 Eylül 2025 tarihinde Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da bulunan tarihi Yemame Sarayı’nda masaya yatırılmış ve hayata geçirilmiştir. O dönem Suudi Veliaht Prensi ve Başbakanı Muhammed bin Selman ile Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif tarafından, Şerif’in Suudi Arabistan’a gerçekleştirdiği resmi devlet ziyareti sırasındaki görüşmeler neticesinde imzalanmıştır. Pakt, daha sonra 7 Ağustos 2026 tarihinde Mekke’de; Suudi veliaht prensi ve Başbakanı Muhammed bin Selman, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın onurlu katılımıyla imzalanan Mekke Savunma Antlaşması’yla coğrafi ve stratejik olarak genişlemiştir.
Mekke Antlaşması 16 Maddelik Metni Ne Anlama Geliyor?
Uluslararası kamuoyunun ve güvenlik uzmanlarının yakından incelediği, mutabık kalınan anlaşmadaki kritik maddelerin tam metni tarafların yükümlülüklerini net bir şekilde ortaya koymaktadır. Madde 1 açıkça şu hükümleri içermektedir: ‘Taraflar’ birbirlerinin bağımsızlığının, egemenliğinin, toprak bütünlüğünün ve uluslararası alanda tanınan hudutlarının ihlal edilemezliğinin sağlanması ve korunmasını teminen en üst düzeyde işbirliği yaparlar. ‘Taraflardan’ herhangi birinin toprak bütünlüğünün, egemenliğinin ve uluslararası alanda tanınan sınırlarının tehdit edilmesi veya tehlikeye düşmesi durumunda, ‘Taraflar’ bu tehdit(ler) veya tehlike(ler)i bertaraf etmek maksadıyla gerekli tüm yöntemleri ve imkanları tereddütsüz kullanırlar. Devam eden Madde 2 ise paktın caydırıcılık vasfını tescillemektedir: ‘Taraflardan’ herhangi birine yönelik dış kaynaklı bir silahlı saldırı, doğrudan tüm ‘Taraflara’ yönelik bir saldırı olarak kabul edilir. ‘Taraflardan’ birinin başka bir ülke veya ülke grubu tarafından silahlı saldırıya veya askeri saldırganlığa uğraması halinde, ‘Taraflar’ saldırıya uğrayan ‘Tarafa’ birbirlerine sağlayabilecekleri karşılıklı yardım imkanlarının tamamını kullanarak derhal yardım edecektir. Bu hayati amaçla ‘Taraflar’, Birleşmiş Milletler Şartı’nın 51’inci Maddesinin tanıdığı meşru müdafaa hakkını eksiksiz şekilde devreye sokacaktır.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sonuç olarak; Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan üçlüsünün imza attığı Mekke Ortak Savunma Anlaşması, Orta Doğu ve Asya-Pasifik ekseninde yeni bir güvenlik kuşağının doğduğunu tescillemektedir. Resmi süreçlerin tamamlanması ve 16 maddelik maddelerin tam anlamıyla uygulamaya geçmesiyle birlikte, taraflar arası askeri ve stratejik işbirliğinin önümüzdeki dönemde daha da derinleşmesi ve bölgesel istikrara kalıcı kalkan oluşturması beklenmektedir.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika