ANKARA — Milli Eğitim Bakanlığı’nın en üst danışma ve karar organı olan Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, kuruluşunun yüzüncü yıl dönümünü kutlamak üzere özel bir oturumda bir araya gelirken; toplantıda kabul edilen ve “Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli” ile “milli hassasiyetler” vurgusu yapılan 5 karar, eğitim camiasında ve muhalefette sert tartışmalara neden oldu.
- Talim ve Terbiye Kurulu, kuruluşunun 100. yıl dönümünde Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin’in başkanlığında özel bir oturum gerçekleştirdi.
- Oturumda oy birliğiyle kabul edilen 5 kararda ‘Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ ve ‘milli hassasiyet’ vurguları öne çıktı.
- Eğitim Sen Genel Sekreteri Zülküf Güneş, kurulun tarihsel sorumluluğunun ideolojik yaklaşımlara paravan yapılamayacağını vurguladı.
- Birinci Maarif Kongresi’nin anıldığı kararlarda, hürriyet ve istiklalin eğitim, kültür ve dil bakımından vazgeçilmezliği yinelendi.
Tarihsel Mirastan Güncel Sapmalara: Talim ve Terbiye Kurulu’nun Yüzüncü Yılı
Milli Eğitim Bakanlığı’nın danışma organı sıfatını taşıyan Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, tarihinin en kritik eşiklerinden biri olan kuruluşunun yüzüncü yılında özel bir oturumla toplandı. Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin’in başkanlığında düzenlenen bu özel oturum, kurumun geçmişteki kurucu misyonu ile bugünkü politik yönelimi arasındaki makası gözler önüne serdi. Oturumda kabul edilen ve kamuoyuna ‘100. Yıl Kararları’ olarak duyurulan metin, eğitim sisteminin geleceğine dair resmi vizyonun hatlarını çizerken, uzmanlar ve sendikalar nezdinde derin kuşkular uyandırdı. Etki Can BOLATCAN’ın aktardığı bilgilere göre, toplantıda alınan kararlar salt bir yıl dönümü kutlamasından ziyade, iktidarın yeni eğitim paradigmasının kurumsal bir tescili niteliğini taşıyor. Kurulun 1926 yılından bu yana Türk milli eğitim sisteminin şekillendirilmesinde oynadığı rolün hatırlandığı oturumda, geçmişte görev yapmış tüm başkan ve üyeler rahmet ve minnetle anılırken, halen görev yapmakta olanların üstlendikleri sorumluluğun tarihsel ağırlığına dikkat çekildi. Ancak bu tarihsel vurgunun, güncel politik ve ideolojik tercihlerle örtüştürülmesi eleştirilerin odağını oluşturdu.
100. Yıl Kararları ve ‘Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ Tartışmaları
Oturumda oy birliğiyle kabul edilen 5 temel karar, Türkiye’nin eğitim politikasındaki ideolojik dönüşümün manifestosu olarak değerlendiriliyor. Kararların ilki, Milli Mücadele’nin en zorlu ve çetin şartlarında bile eğitim meselesini önceleyen bir millet olarak, 15-21 Temmuz 1921’de toplanan ve Cumhuriyetimizin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün başkanlık ettiği Birinci Maarif Kongresi’nin değer ve önemini hatırlatıyor. Bu bağlamda kararlar tekrar gözden geçirilerek hürriyet ve istiklalin askeri, siyasi, iktisadi alanlarda olduğu kadar eğitim, kültür ve dil bakımından da vazgeçilmezliği vurgulandı. Üçüncü maddede ise Cumhurbaşkanının yarınlar için yön ve istikamet belirlediği ‘Türkiye Yüzyılı’ idealine uygun olarak hazırlanan ve yürürlüğe konulan ‘Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin geleceği hedefleyen bir eğitim manifestosu olduğu savunuldu. Bu projeksiyonla yeni kuşaklardan bilgi, düşünce, beceri, erdem ve estetik yetkinlikler bakımından kendi çağının gereklerine uygun donanım beklenirken, bu modelin toplumsal uzlaşıdan uzak bir şekilde tepeden inmeci bir anlayışla dayatıldığı yönündeki eleştiriler aralıksız sürdürülüyor.
Eğitim Sen’den Sert Tepki: ‘İdeolojik Yaklaşımlara Paravan Yapılamaz’
Kurulun yüzüncü yılında alınan kararlar ve izlenen politika, sendikalar ve eğitim hakkı savunucuları tarafından anında mercek altına alındı. Eğitim Sen Genel Sekreteri Zülküf Güneş, yapılan açıklamalara ve kabul edilen kararlara çok net bir tepki göstererek, ‘Talim ve Terbiye Kurulu’nun tarihsel sorumluluğu ideolojik yaklaşımlara paravan yapılmamalıdır’ dedi. Güneş, kurumun asli görevinden uzaklaştırılarak iktidarın siyasi ve ideolojik hedeflerinin bir aracı haline getirildiğini savundu. Bağımsız gazeteciliğin önemine dikkat çekilen süreçte, BirGün’ün aktardığı gelişmeler kamuoyunda geniş yankı buldu. Okurların özel haberleri ve günün öne çıkan gelişmelerini kaçırmamak için BirGün’ün WhatsApp kanalını takip etmeye çağrıldığı bu süreçte, eğitim emekçileri laik, bilimsel, kamusal ve parasız eğitim hakkından taviz verilmeyeceğinin altını çizdi. Kurulun yüzüncü yılı vesilesiyle yayımlanan metinlerin, pratikte yaşanan eğitim krizlerini, tasfiye edilen laik müfredatı ve dincileştirme pratiklerini örtmeye yetmeyeceği vurgulandı.
Gelişmeler ve Beklentiler
Talim ve Terbiye Kurulu’nun yüzüncü yıl vesilesiyle ilan ettiği kararlar, Türkiye’deki eğitim politikasının geleceği üzerine yürütülen ideolojik ve politik mücadelenin tüm şiddetiyle devam edeceğini göstermektedir. Bir yanda ‘Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ ile şekillendirilmek istenen yeni nesil profili, diğer yanda ise laik, bilimsel ve demokratik eğitimi savunan eğitim sendikaları ve kamuoyu bulunmaktadır. Önümüzdeki süreçte, bu kararların okullardaki müfredat uygulamalarına yansımaları ve eğitim emekçilerinin hukuki ve toplumsal direnç hatları, ülkenin temel gündem maddelerinden biri olmaya devam edecektir.
Kaynak: BirGün Manşet