VAN — 23 Ekim 2011 tarihinde meydana gelen ve büyük yıkımlara yol açan Van depremlerinin üzerinden geçen 15 yıla rağmen afetzedelerin barınma krizi çözülemedi. Evrensel’e konuşan Vanlı depremzede Ali Ahi, konut dağıtım sürecindeki aksaklıkları, yerine getirilmeyen destek sözlerini ve sosyal konut politikasındaki eksiklikleri tüm çıplaklığıyla gözler önüne serdi.
- Van depreminin üzerinden 15 yıl geçmesine rağmen çok sayıda ailenin barınma sorunu devam ediyor.
- Depremzede Ali Ahi, konutların gerçek ihtiyaç sahiplerine ulaşmadığını ve rant elde edildiğini belirtti.
- Konteyner kentlerden çıkarılan ailelere verilen kira ve iş destek sözlerinin tutulmadığı ifade edildi.
- Almanya’dan gelen heyete sadece belirli imkanları olan konteyner kentlerin gösterildiği ortaya çıktı.
15 Yıllık Çıkmaz: Barınma Sorunu ve Konut Dağıtımındaki Adaletsizlikler
Van’da 23 Ekim 2011’de meydana gelen ve kentte büyük yıkımlara neden olan felaketlerin üzerinden geçen 15 yılın ardından, depremzedelerin en temel insan haklarından biri olan barınma sorunu hâlâ çözüme kavuşturulamadı. Konuya ilişkin Evrensel gazetesiine özel açıklamalarda bulunan Vanlı depremzede Ali Ahi, konutların dağıtım sürecinde yaşanan derin sorunlara dikkat çekti. Ahi’nin aktardığı bilgilere göre, inşa edilen konutlar ne yazık ki gerçek ihtiyaç sahiplerine ulaşmıyor. Sürecin şeffaf yürütülmemesi nedeniyle bazı kişilerin henüz fiziksel olarak yapılmamış konutları bile başkalarına devrederek haksız rant elde ettiğine tanık olduğunu anlatan Ahi, aradan geçen uzun yıllara rağmen birçok ailenin hâlâ son derece elverişsiz ve kötü durumdaki kiralık evlerde yaşam mücadelesi sürdürdüğünü vurguladı. Sosyal konut politikasının bu süreçteki başarısızlığı, toplumsal vicdanı yaralamaya devam ediyor.
Konteyner Kentlerin Ardında Kalanlar: Yerine Getirilmeyen Sözler
Deprem sonrasında Van’da kurulan ve geçici barınma merkezi olarak hizmet veren konteyner kentlerde yaşanan zorluklara da değinen Ali Ahi, bu süreçte yetkililer tarafından verilen sözlerin unutulduğunu ifade etti. Konteynerlerden çıkarılan ailelere vaat edilen kira yardımı ve istihdam (iş) gibi destek sözlerinin hiçbir zaman tam anlamıyla yerine getirilmediğini belirtti. Ailelerin bir bölümünün tamamen kendi kısıtlı imkanlarıyla kiralık evlere taşınmak zorunda kaldığını, ancak büyük bir çoğunluğun hâlâ son derece ağır ekonomik koşullar altında ezildiğini dile getiren Ahi, mevcut durumu şu sözlerle özetledi: ‘Yok sözde yaralar sarıldı, şöyle yapıldı, böyle yapıldı da… Yok, yok. Dışarıdan davulun sesi uzaktan hoş gelir derler ya, gerçekten de öyle.’
Uluslararası Heyete ‘Göz Boyama’ Tiyatrosu ve İşini Riske Atan Bir Tanık
Araştırmacı gazetecilik perspektifiyle aydınlatılması gereken en çarpıcı detaylardan biri de uluslararası heyetlerin ziyaretleri sırasında yaşananlar oldu. Depremden hemen sonra İŞKUR’da çalıştığı dönemde Almanya’dan kente gelen bir heyete konteyner kentlerdeki gerçek koşulları gösterdiğini anlatan Ali Ahi, resmi makamların yabancı heyetlere adeta bir ‘göz boyama’ sahnesi sergilediğini belirtti. Ahi’nin aktardığına göre, heyet yalnızca altyapısı ve imkanları son derece iyi olan örnek bir konteyner kente götürüldü. Ahi o günleri şu sözlerle anlattı: ‘İşimden olmayı göze aldım. Heyetle yakın bir mahalleye gittik, orayı göstermek istedik. Çünkü heyet bana tercüman aracılığıyla şunu söyledi: Buranın konteyner kenti yapılırken tüm imkanları sağlamışlar. İşte demişler ki: Bakın biz burada bütün kentimize bunu yaptık; ne güzel kreş yaptık, anaokulu yaptık, cami yaptık, spor salonu yaptık… Her şeyi böyle gösteriyorlar bir tane konteyner kentte.’ Van genelinde o dönemde 36-37 adet konteyner kent bulunduğunu belirten Ahi, heyeti bilinçli olarak karşı mahalleye götürerek diğer alanlardaki trajik koşulları da bizzat yerinde görmelerini sağladığını ifade etti. Heyettekilerin birçoğunun oradaki insanların perişan durumunu gördüklerinde gözyaşlarına hakim olamadığını aktaran Ahi, bu cesur adımı sonrasında resmi mercilerden uyarı aldığını da sözlerine ekledi.
Gelişmeler ve Beklentiler
Van depreminin üzerinden 15 yıl gibi uzun bir süre geçmesine rağmen Ali Ahi gibi depremzedelerin dile getirdiği kronik barınma sorunları ve dağıtım adaletsizlikleri, bölgedeki sosyal konut politikalarının ve afet sonrası iyileştirme süreçlerinin kapsamlı bir şekilde yeniden masaya yatırılması gerektiğini açıkça ortaya koyuyor. Resmi süreçlerin şeffaflıktan uzak yapısı ve verilen sözlerin takip edilmemesi, gelecekteki olası afet yönetimleri için de ciddi bir uyarı niteliği taşımaktadır.
Kaynak: Evrensel