ANKARA — AKP hükümetleri döneminde yurttaşın ulaşım hakkını kısıtlayan yol ve köprü ücretleri, kamunun bütçesini de altüst ederken, kamu araçlarının geçtiği yol ve köprülere ödenen toplam ücret dokuz ayda 390 milyon TL’yi aştı.
- Kamu araçlarının paralı yol ve köprülere ödediği toplam geçiş ücreti 2026 yılının ilk dokuz ayında 390 milyon 88 bin TL’ye ulaştı.
- FSM ve Çanakkale köprülerinin de aralarında olduğu çok sayıda köprü ve otoyolun geçiş ücretleri, 2023-2026 döneminde ikiye katlandı.
- Kamunun en yüksek aylık geçiş ücreti ödemesi 62 milyon 241 bin TL ile Eylül ayında gerçekleşti.
- Yap-İşlet-Devret ve Kamu Özel İşbirliği modeli, yalnızca yurttaşın değil merkezi bütçenin de omuzlarına devasa bir finansal yük bindirdi.
Yurttaşın Ulaşım Hakkı Kısıtlanıyor, Ekonomik Kriz Derinleşiyor
Hemen her alanda hak gaspları ile karşı karşıya kalan yurttaşlar, paralı yollar nedeniyle ulaşım hakkını dahi kullanamaz hale geldi. Türkiye’de giderek derinleşen ekonomik krizde en temel ihtiyaçlarını dahi karşılamakta güçlük çeken yurttaşlar, yüksek ulaşım maliyetleri ile baş başa bırakıldı. Cep yakan ücretli yol, köprü ve tünellerin geçiş ücretlerine birbiri ardında yapılan zamlar da yurttaşın ulaşım hakkına vurulan darbeyi daha da derinleştirdi. FSM ve Çanakkale köprülerinin de aralarında olduğu çok sayıda köprü ve otoyolun geçiş ücretleri, 2023-2026 döneminde ikiye katlandı. Bu durum, hem bireysel seyahat eden vatandaşların hem de ticari faaliyet yürüten kesimlerin bütçelerini adeta kilitledi.
Kamuya Dev Fatura: Yüz Milyonlarca Lira Aktarıldı
AKP iktidarlarında, ‘İktidara yakın sermaye gruplarını fonlama aracı olarak kullanıldığı’ gerekçesiyle eleştirilen Yap-İşlet-Devret ve Kamu Özel İşbirliği modeli ile yaptırılan köprü ve yollar yalnızca yurttaşın değil, kamunun bütçesinde de büyük tahribatlara yol açtı. Kamu araçlarının yol ve köprülere ödediği geçiş ücretlerinin, 2026 yılının üçüncü çeyreğinin sonunda 400 milyon TL’ye dayandığı öğrenildi. Merkezi bütçeden, ‘Taşıma giderleri’ adı altında yapılan harcama, 2026 yılının dokuzuncu ayında 390 milyon 88 bin TL’ye ulaştı. Kamu araçlarının paralı otoyol ve köprülere ödediği geçiş ücreti, en yüksek Eylül ayında gerçekleşti. Kamunun eylül ayı geçiş ücretleri ödemesi, 62 milyon 241 bin TL oldu.
Ocak-Eylül Dönemi Harcama Tablosu ve Dönemsel Dağılım
2026 yılının Ocak-Eylül döneminde toplamı 390 milyon 88 bin TL olarak hesaplanan kamunun geçiş ücretleri için ödediği tutar, dönemlere göre şu şekilde kaydedildi:
• Ocak-Şubat: 45 milyon 712 bin TL
• Mart-Nisan: 91 milyon 472 bin TL
• Mayıs-Haziran: 77 milyon 569 bin TL
• Temmuz-Ağustos: 113 milyon 93 bin TL
• Eylül: 62 milyon 241 bin TL
Bu rakamlar, Yap-İşlet-Devret projelerinin devlet kasasından çıkmaya devam eden garanti ödemeleri ve geçiş maliyetleriyle birlikte ne denli büyük bir mali yüke dönüştüğünü gözler önüne seriyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Yap-İşlet-Devret ve Kamu Özel İşbirliği projeleri kapsamında bütçeden yapılan bu devasa harcamaların önümüzdeki dönemde nasıl denetleneceği ve artan geçiş ücretlerinin kamu maliyesine getireceği ilave yük, ekonomi çevreleri ile kamuoyunun en önemli gündem maddeleri arasında yer almaya devam ediyor.
Kaynak: BirGün Manşet