ANKARA — Sağlık hizmetlerinde tıbbi müdahaleler öncesinde alınan bilgilendirilmiş rızanın elektronik ortamda da alınmasını sağlayan devrim niteliğindeki yeni yönetmelik, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Sağlık Bakanlığı’nın dijitalleşme vizyonu çerçevesinde hayata geçirilen düzenleme, milyonlarca vatandaşın hastane süreçlerini kökten değiştirmeye hazırlanıyor.
- Büyük cerrahi ameliyatlar, girişimsel işlemler, anestezi ve sedasyon uygulamaları öncesinde rıza formu dönemi dijitalleşti.
- Vatandaşlar e-Nabız hesapları üzerinden formları inceleyip rızalarını elektronik ortamda beyan edebilecek.
- Doğrulanmış cep telefonlarına gönderilen tek kullanımlık şifreler veya yetkili personel desteği ile süreç güvenle tamamlanacak.
- Tüm dijital rıza formları Sağlık Bakanlığı merkezi veri kayıt sistemine aktarılarak e-Nabız’da saklanacak.
Sağlık Hizmetlerinde Dijitalleşme ve Yeni Dönemin Şifreleri
Sağlık hizmetlerinde dijitalleşme kapsamında hazırlanan ‘Bilgilendirilmiş Rızanın Elektronik Ortamda Alınması Hakkında Yönetmelik’, Resmi Gazete’de yayımlanarak hukuki altyapısına kavuştu. Yıllardır kağıt üzerinde ve ıslak imzayla yürütülen süreçler artık dijital dünyaya taşınıyor. Mevzuata göre büyük cerrahi ameliyatlar, girişimsel işlemler, anestezi ve sedasyon uygulamaları başta olmak üzere tüm kritik tıbbi müdahaleler öncesinde hastalardan bilgilendirilmiş rıza formu alınması zorunluluğu titizlikle devam ederken, bu işlemler artık elektronik ortamda da gerçekleştirilebilecek. Vatandaşlar, tıbbi müdahale öncesinde kendilerine sunulan detaylı formları e-Nabız hesapları üzerinden diledikleri gibi inceleyerek rızalarını güvenli bir şekilde elektronik ortamda beyan edebilecekler. İşlem öncesinde hastanın ve bilgilendirilmiş rıza sürecini yürüten sağlık meslek mensubunun kimliği eksiksiz bir şekilde doğrulanacak.
Tek Kullanımlık Şifreler ve Dezavantajlı Gruplar İçin Kolaylıklar
Yönetmelik kapsamında vatandaşların güvenliği ve erişilebilirliği en üst düzeyde tutuluyor. Buna göre vatandaşlar, doğrulanmış cep telefonlarına gönderilen tek kullanımlık şifre (OTP) ile de bilgilendirilmiş rızalarını hızlı ve güvenli bir şekilde verebilecek. Öte yandan, dijital sistemleri kullanmakta güçlük çeken veya sağlık durumu ya da engellilik nedeniyle özel desteğe ihtiyaç duyan vatandaşlar da unutulmadı. Bu durumdaki bireyler, cep telefonlarına gönderilen doğrulama kodunu sağlık tesisindeki yetkili personele ileterek işlemlerini sorunsuzca tamamlayabilecek. Kodun ilgili sağlık bilgi sistemine güvenli bir şekilde girilmesiyle hastanın rıza beyanı resmi olarak alınmış olacak. Bu süreç boyunca hem hastanın hem de ilgili sağlık meslek mensubunun kimlik doğrulaması titizlikle gerçekleştirilmeye devam edecek.
e-Nabız Entegrasyonu ve Hasta Haklarının Korunması İlkeleri
Elektronik ortamda alınan bilgilendirilmiş rıza formları, Sağlık Bakanlığı’nın güçlü ve güvenli merkezi veri kayıt sistemine anlık olarak aktarılarak e-Nabız üzerinden vatandaşların erişimine sunulacak. Böylece vatandaşlar, geçmişte veya güncel olarak elektronik ortamda verdikleri tüm rızalara ilişkin kayıtlara diledikleri zaman e-Nabız hesaplarından rahatlıkla ulaşabilecek. Düzenleme kapsamında, hastanın tıbbi müdahale öncesinde yeterli, anlaşılır ve zamanında bilgilendirilmesi ile özgür iradesiyle karar vermesi temel ilkeleri en katı şekilde korunacak. DHA’nın aktardığı bilgilere göre, bu stratejik hamle Türk sağlık sistemini uluslararası dijital standartların da üzerine taşıyarak bürokratik engelleri minimuma indirecek.
Gelişmeler ve Beklentiler
Sonuç olarak, yayımlanan bu yeni yönetmelik ile Türkiye’nin sağlık alanındaki dijital dönüşümü tarihi bir eşiği daha geride bıraktı. Sağlık Bakanlığı’nın e-Nabız ekosistemiyle entegre edilen bu sistem, hem hastaların haklarını güvence altına alıyor hem de sağlık çalışanlarının idari yükünü hafifletiyor. Önümüzdeki süreçte tüm sağlık tesislerinde tamamen entegre biçimde uygulanacak olan bu mekanizma, hasta memnuniyetini artırırken tıbbi operasyonların şeffaflığını ve izlenebilirliğini en üst seviyeye çıkaracak.
Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika