ANKARA — Türkiye, Cumhuriyet’in 103. kuruluş yıl dönümünü büyük bir coşkuyla kutlarken; başyazarlar ve araştırmacı gazeteciler, Cumhuriyet’in düşünce ile uygulamanın birlikteliğine dayanan özgün bir çağdaşlaşma atılımı olduğunu vurguluyor. Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşları tarafından gerçekleştirilen bu büyük niteliksel dönüşüm, iç ve dış tehditlere rağmen halkın kararlı sahiplenmesiyle geleceğe taşınıyor.
- Cumhuriyet, Ulusal Kurtuluş Savaşı sonrasında gerçekleştirilen büyük bir niteliksel dönüşümdür.
- Egemenliğin kayıtsız koşulsuz millete ait olması, saltanat ve hilafetin kaldırılmasıyla TBMM’de toplanmıştır.
- Laiklik ilkesi, insan hakları ve eşitliğe dayalı Cumhuriyet için vazgeçilmez bir temel oluşturur.
- Cumhuriyet’in ana dayanakları; hukuk ve kurumlaşma, eşitlik, bilimin yol göstericiliği ve üretim ekonomisidir.
Niteliksel Dönüşüm ve Tarihsel Kökler
Bugünlerde Cumhuriyetimizin 103. Kuruluş gününü coşku ile kutluyoruz. Cumhuriyet, biri birini tamamlayan bir değerler bütünüdür; düşünce ile uygulamanın birlikteliğine dayanan ve özgün bir çağdaşlaşma atılımıdır. Bu değerlere ve onları canı pahasına savunanlara yönelik, iç ve dış düşmanlarının, yıllardır sergilediği saldırılar dur, durak bilmiyor. Buna karşı halk Cumhuriyet değerlerini bu hafta bir kez daha coşku ile kanıtladığı gibi, artan bir kararlılıkla sahip çıkıyor. Bu değerlerin, kendilerinden uzaklaşılmasının yol açtığı yıkıcı sonuçların daha iyi görülmesi için, bir kez daha özetlenmesi gerekiyor. Cumhuriyet, Ulusal Kurtuluş Savaşı sırasında ve hemen sonrasında, Mustafa Kemal Atatürk ve arkadaşları tarafından gerçekleştirilen bir büyük niteliksel dönüşümdür. Cumhuriyet çağdaşlaşması, insanlığın hak ve özgürlük yönündeki gelişmelerinin ve bunların yansıdığı Osmanlı’nın son yüzyılının deneyim ve birikimlerinin sonucudur. Aslında Cumhuriyet, bu topraklarda da insanlığın, ürettikçe özgürleştiğinin, özgürleştikçe de daha çok ve daha nitelikli ürettiğinin ayırdına varılmasıdır.
Egemenlik Kayıtsız Koşulsuz Milletindir: Laiklik ve TBMM
Cumhuriyet’in temeli egemenliğin kayıtsız, koşulsuz millette olduğudur. Saltanat ve Hilafetin kaldırılması sonrası yönetim erki tümüyle halkın seçtiği TBMM’de toplanır. TBMM, yasama organıdır; vergisi ve harcamasıyla bütçe yapma hakkı onundur; bir evet efendimciler topluluğu değildir; yürütme erkini denetler. Egemenliğin halkın olmasının temelinde kamu yönetimi ile kutsal dinin biri birinden ayrı tutulması, laiklik ilkesi vardır. Bu ilke, insan hakları ve eşitliğe dayalı Cumhuriyet için vazgeçilmezdir. Cumhuriyet, gerçekte, yıllarca bir var olma savaşı veren toplumun, ‘geleceği nasıl olacaktır?’ sorusunun anlamlı ve olumlu yanıtıdır. Cumhuriyet, ülke insanının yaratıcı yeteneklerinin geliştirilmesin önündeki tüm engellerin kaldırılması ve her konuda ‘biz yaparız’ bilincinin ve kararlılığının ulusal bir çerçeveye oturtulmasıdır. Cumhuriyet çağdaşlaşması, bütüncüldür; ekonomik ve toplumsal yaşamın tüm öğelerini içerir.
Gelişmeler ve Beklentiler
Özetlenen bu temeller üzerinde yükselen Cumhuriyet’in ana dayanakları hukuk ve kurumlaşma, eşitlik, bilimin yol göstericiliği ve üretim ekonomisidir. Geleceğe dönük stratejik beklentiler, bu temel değerlerin korunması ve yeni nesillere aktarılması suretiyle ülkenin çağdaş medeniyetler seviyesinin üzerine çıkarılması kararlılığını barındırmaktadır.
Kaynak: BirGün Manşet