EPDK’nın Elektrik Düzenlemesi ‘Örtülü Zam’ Tartışması Yarattı

ANKARA — Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’nun (EPDK) mesken aboneleri için yıllık son kaynak tüketim limitini 3 bin kilovatsaate (kWh) düşürmesi kamuoyunda geniş yankı uyandırırken, uzmanlar ve meslek örgütleri bu hamleyi ‘örtülü zam’ olarak nitelendirerek kararın derhal geri çekilmesini talep ediyor.

Tarihsel Süreçte Son Kaynak Tedarik Tarifesi ve Limitlerin Evrimi

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından hayata geçirilen son kaynak tedarik tarifesi limitindeki değişiklik, enerji piyasalarındaki serbestleşme ve destek mekanizmalarının dönüşümünde yeni bir eşiği işaret ediyor. İlk olarak 2018 yılında yalnızca çok büyük sanayi tesislerini kapsayacak şekilde yıllık 50 milyon kWh sınırıyla yürürlüğe giren bu uygulama, yıllar içinde kademeli olarak aşağı çekildi. Sektördeki veri analizlerine göre sınır; 2020 yılında 7 milyon kWh seviyesine, 2023’te 1 milyon kWh sınırına, 2025 yılında 5 bin kWh’e ve 2026 yılında ise 4 bin kWh seviyesine kadar indirildi. Yapılan son güncellemeyle birlikte bu limit 2027 yılı için 3 bin kWh olarak belirlendi. 1 Ocak 2027’den itibaren geçerli olacak bu yeni düzenleme ile birlikte, yıllık 3 bin kWh tüketim miktarını aşan tüm mesken aboneleri yüksek tüketimli tüketici grubuna dahil edilecek ve devlet destek kapsamından çıkarılacak. Uzmanlar, bu durumun faturalarda doğrudan bir artışa yol açacağını belirtiyor.

Milyonlarca Hane ‘Yüksek Tüketimli’ Grubuna Dahil Ediliyor

EPDK verilerine göre Türkiye genelinde yaklaşık 44.2 milyon mesken abonesi bulunuyor. Yeni yapılan düzenlemeyle birlikte bu abonelerin yaklaşık 6.5 milyonu, yani toplam abonelerin yüzde 14.7’si yüksek tüketimli tüketici grubunda yer alacak. Yapılan hesaplamalara göre yıllık 3 bin kWh, aylık ortalama 250 kWh elektrik tüketimine ve yaklaşık 820 lira ile üzerindeki fatura tutarlarına karşılık geliyor. Düzenlemenin en çok tartışılan yönlerinden biri ise geriye dönük işletilecek olması. Buna göre, 2026 yılı içindeki tüketimleri toplamda 3 bin kWh’yi aşan abone grupları da 2027 yılında doğrudan bu yüksek tüketimli gruba dahil edilecek. Yıllık tüketim miktarı 3 bin kWh sınırını geçen aboneler ‘desteklenen gruptan’ çıkarılacak ve bu durum ‘örtülü zam’ olarak değerlendiriliyor. Belirlenen bu limite erişilen ayı takip eden 3. ayın ilk gününden itibaren ise abonelere yüksek tarife uygulanmaya başlanacak.

Elektrik Mühendisleri Odası’ndan Sert Tepki: ‘2027 Karanlığa Gömülecek’

Elektrik Mühendisleri Odası (EMO), limitin bu denli aşağı çekilmesinin ‘2027’yi karanlığa gömeceğini ve milyonlarca haneyi fatura korkusunun saracağını’ vurguladı. Düzenlemeyi net bir şekilde ‘örtülü zam’ olarak nitelendiren EMO, yeni sınırın dört kişilik bir ailenin asgari yaşam standardındaki tüketimine denk geldiğine dikkat çekti. EMO tarafından yapılan açıklamada, milyonlarca hanenin ulusal tarifeden çıkarılıp serbest piyasa fiyatlarına mahkûm edileceği belirtilerek kararın derhal geri çekilmesi istendi. Emo’nun paylaştığı verilere göre, dört kişilik bir ailenin asgari yaşam standartlarını sürdürebilmesi için aylık en az 230 kWh (yıllık 2 bin 760 kWh) elektrik tüketmesi gerekiyor. Bu eşiğin çok küçük bir marjla aşılacak olması, ortalama gelir düzeyine sahip hane halklarının dahi yüksek tarifeden fatura ödemesi riskini beraberinde getiriyor.

Gelişmeler ve Beklentiler

Önümüzdeki süreçte enerji piyasasında serbest tüketici limitlerinin ve destek mekanizmalarının nasıl şekilleneceği merakla beklenirken, meslek örgütlerinin ve tüketici hakları savunucularının açabileceği olası hukuki itirazlar ve EPDK’nın bu eleştirilere vereceği resmi yanıtlar milyonlarca abonenin bütçesini doğrudan etkilemeye devam edecektir.

Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika