İsrail’de Kritik Seçim Günü: Netanyahu ve Eisenkot Yarışıyor

İSTANBUL — 7 Ekim 2023’te alevlenen Gazze savaşının ardından ilk kez sandık başına giden İsrail’de, 120 sandalyeli Knesset için 7,3 milyon seçmen oy kullanırken; uzmanlar seçim sonuçlarının yeni bir siyasi çıkmaza ve erken seçime kapı aralayabileceğini belirtiyor.

Knesset Seçimlerinde Kritik Eşik: 61 Milletvekili ve Çıkmazdaki Bloklar

İsrail bugün, 7 Ekim 2023 tarihinde alevlenen şiddetli Gazze savaşından bu yana ilk kez sandık başına gidiyor. Ülke genelinde 7,3 milyon seçmen, 120 sandalyeli İsrail meclisi olan Knesset’teki yeni sandalye dağılımını belirlemek için oylarını kullanıyor. İsrail siyasi sisteminin karmaşık yapısı gereği, hükümetin resmi olarak kurulabilmesi için en az 61 milletvekilinin onayının alınması zorunlu kılınırken, ülke genelindeki seçim barajı ise yüzde 3,25 olarak uygulanıyor. Mevcut seçim yarışında İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot ön plana çıkan iki ana aktör olarak dikkat çekiyor. İsrail’i yakından takip eden hukukçu Yunus Emre Erdölen, Cumhuriyet’e yaptığı özel değerlendirmede mevcut aritmetiğe dikkat çekerek, ‘Netanyahu ve ittifakı, son anketlere göre 48-50 sandalye alıyor. Eisenkot’un başını çektiği Siyonist muhalefet ise 52-54 sandalyede gözüküyor. Her iki blok da tek başına hükümeti kuracak çoğunluğa, yani 61’e ulaşamıyor’ ifadelerini kullandı.

Arap Partilerinin Konumu ve Koalisyon Tartışmaları

Seçim anketleri ve olası koalisyon senaryoları üzerinde değerlendirmelerini sürdüren hukukçu Yunus Emre Erdölen, her iki ana bloğun da çoğunluğa ulaşamaması durumunda tablonun karmaşıklaşacağını vurguladı. Erdölen, ‘Böyle olunca akıllara, daha çok Arap vatandaşların oy verdiği iki farklı blok geliyor. Bu blokların 14-15 milletvekili çıkarmaları bekleniyor. Ancak bu bloklarla kimse ittifak kurmak istemiyor zira işbirliği yapanlar ülkeyi Araplara satmakla suçlanabiliyor’ sözlerini sarf etti. Erdölen ayrıca, muhalefet lideri Eisenkot’un Arap partilerle olası bir koalisyonu kesin bir dille reddettiğini de anımsattı. Mevcut tablonun getirdiği zorluklara işaret eden uzmanlar, makul İsraillilerin en büyük beklentisinin Arapların muhalefete destek vermesi veya muhalefetin Arapların desteğiyle bir azınlık hükümeti kurması olduğunu ifade ediyor. Azınlık hükümeti, güvenoylamasına katılanların çoğunluğunun onayıyla ortaya çıkabiliyor. Arapların güvenoylamasına katılmadığı senaryoda dahi aritmetik olarak azınlık hükümeti kurulması ihtimal dahilinde bulunuyor.

Gelişmeler ve Beklentiler

İsrail siyaseti için son derece olağandışı sayılabilecek bu senaryoların hayata geçmesi durumunda dahi toplumsal tabuların zorlanacağı belirtiliyor. Arapların bir şekilde hükümet denkleminde yer alması büyük bir tabu olarak görülürken, Gadi Eisenkot’un da sağcı çizgide olması ve Filistin konusundaki politikalarında büyük bir fark bulunmaması dikkat çekiyor. Sadece Batı Şeria konusunda biraz daha ılımlı olduğu bilinen Eisenkot, Arap seçmeni arkasına alabilecek ve güçlü bir barış söylemi kurabilecek düzeyde yetenekli bir figür olarak görülmüyor. İsrail uzmanı Dr. Remzi Çetin ise tüm bu kriz senaryolarına karşın, ‘Netanyahu’nun İsrail siyasetinden birdenbire kaybolacağı kanaatinde değilim’ değerlendirmesinde bulunarak, Netanyahu’nun seçim sonucundan bağımsız olarak siyasi denklemdeki varlığını sürdürme hesabında olduğunu ortaya koyuyor.

Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika