KUDÜS — İsrail’de 7 Ekim 2023 tarihinden bu yana gerçekleştirilen ilk genel seçimlerde, sandık çıkış tahminleri ve devam eden oy sayımına göre hiçbir siyasi blok hükümet kurmak için gerekli olan 61 sandalye çoğunluğuna ulaşamazken, Arap partileri sandıktan tarihi bir başarıyla çıkarak siyasi dengeleri sarstı.
- Seçime katılım oranı yüzde 77,7’ye ulaşarak 2022 seçimlerine kıyasla 7,1 puanlık belirgin bir artış kaydetti.
- Başbakan Benjamin Netanyahu’nun liderliğindeki bloğun 53-57, muhalefet bloğunun ise 47 sandalye kazanması öngörülüyor.
- Arap partileri toplam 16-19 sandalye ile koalisyon görüşmelerinde kilit rol üstlenmeye hazırlanıyor.
- Seçim barajını aşamayan bazı küçük sağ partiler Netanyahu’nun çoğunluğa ulaşmasını zorlaştırıyor.
Yüksek Katılım Oranı ve Meclis Dağılımına İlişkin İlk Tahminler
İsrail genelinde 28 Ekim tarihinde gerçekleştirilen kritik seçimlerde oy sayım işlemleri tüm hızıyla sürerken, sandıktan çıkan ilk sonuçlar siyasi tablonun oldukça karmaşık bir yapı arz ettiğini ortaya koyuyor. Yaklaşık 7,3 milyon seçmenin oy kullanma hakkına sahip olduğu seçimlerde, vatandaşlar sandıklara yoğun bir ilgi gösterdi. Yüzde 77,7 gibi son derece yüksek bir seviyeye ulaşan katılım oranı, 2022 yılında yapılan son genel seçimlere kıyasla 7,1 puanlık önemli bir artışa işaret etti. Çarşamba sabahı güncellenen resmi olmayan tahmin tahminlerine göre, mevcut Başbakan Benjamin Netanyahu’nun liderlik ettiği sağ blokun 53 ila 57 sandalye elde etmesi beklenirken; Gadi Eisenkot’un da aralarında bulunduğu muhalefet bloğunun ise 47 sandalye kazanacağı öngörülüyor. Ancak oyların sayım işlemleri titizlikle sürdürülmeye devam ettiği için bu rakamlar henüz kesin ve resmi sonuç niteliği taşımamaktadır.
Partilerin Aldığı Oy Oranları ve Siyasi Blokların Durumu
Seçim sonuçlarına yönelik detaylı tahminler, parti bazındaki güç dengelerini de gözler önüne seriyor. Mevcut verilere göre Başbakan Benjamin Netanyahu’nun lideri olduğu Likud Partisi, 27 ila 28 sandalye kazanarak parlamentoda ilk sırada yer almayı başarıyor. Muhalefet cephesinde ise Gadi Eisenkot’un Yashar! Partisi’nin 21 sandalye elde etmesi bekleniyor. Siyasi yelpazenin diğer aktörlerinde ise Naftali Bennett’in B’Yachad Partisi’nin 12-14, Yisrael Beiteinu’nun 7-9 ve Demokratlar’ın ise 9-10 sandalye kazanacağı tahmin ediliyor. Öte yandan, sağ siyasi yelpazede yer alan bazı küçük partilerin yüzde 3,25’lik kritik seçim barajını aşamamış olması, Netanyahu bloğunun mecliste mutlak çoğunluğa ulaşmasını son derece zorlaştıran bir diğer etken olarak öne çıkıyor.
Arap Partilerinin Tarihi Çıkışı ve Koalisyon Senaryoları
7 Ekim sonrasındaki ilk genel seçimlerin en dikkat çekici ve dönüştürücü unsurlarından biri şüphesiz Arap partilerinin sergilediği performans oldu. Toplam 16-19 sandalye kazanabileceği tahmin edilen Arap partilerinin, olası koalisyon görüşmelerinde son derece belirleyici ve kilit bir rol oynaması bekleniyor. Buna karşın, muhalefet liderlerinin çok büyük bir kısmı Arap partilerinin dışarıdan veya içeriden desteğiyle bir hükümet kurma seçeneğine keskin bir dille karşı çıkıyor ve bu ihtimali reddediyor. Bu katı yaklaşımın sahncedeki tek istisnası ise Demokratlar Partisi lideri Yair Golan olarak gösteriliyor. Sandalye dağılımının tamamen kesinleşmesinin ardından tüm siyasi partilerin hükümet koalisyonunu kurmak üzere resmi görüşmelere başlaması beklenirken, uzlaşma sağlanamaması durumunda ülkenin yeniden erken seçime gitmesi ihtimali de güçlü bir senaryo olarak masada duruyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Kudüs’te seçim sonuçlarının ardından destekçilerine hitap eden Başbakan Benjamin Netanyahu, “Güçlü bir sağ hükümet kurmalıyız” çağrısında bulundu. Yahudi ve Siyonist çoğunluğun bu süreçte birleşmesi gerektiğini savunan Netanyahu, İsrailli Arap partilerinin dışarıdan veya içeriden desteğine dayanan herhangi bir hükümet modeline karşı olduğunu net bir şekilde vurguladı. Muhalefet cephesinden gelen değerlendirmeler ve ilerleyen resmi süreç, İsrail siyasetinin önümüzdeki günlerde zorlu ve uzun koalisyon pazarlıklarına sahne olacağını gösteriyor.
Kaynak: ANF Türkçe