NEW YORK — Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde (BMGK) ABD tarafından sunulan ve Batı Sahra’daki BM barış gücü misyonunun (MINURSO) görev süresinin 1 yıl daha uzatılmasını öngören karar tasarısı, Rusya’nın vetosu nedeniyle kabul edilmedi.
- ABD’nin hazırladığı MINURSO’nun görev süresinin uzatılmasına ilişkin tasarı Rusya tarafından veto edildi.
- Oylamada 11 ülke ‘evet’ oyu verirken; Rusya ‘hayır’ dedi, Çin, Pakistan ve Somali ise ‘çekimser’ kaldı.
- Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, misyonun askeri bileşeninin azaltılmasına ve Fas’ın özerklik planına karşı çıktıklarını açıkladı.
- Taslak metinde misyon adının değiştirilmesi ve Fas’ın özerklik önerisinin tek temel olarak alınması öngörülüyordu.
Batı Sahra’daki BM Barış Gücü Tasarısı Neden Veto Edildi?
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde (BMGK), ABD’nin sunduğu ve Batı Sahra’daki BM barış gücü misyonunun (MINURSO) görev süresinin 1 yıl daha uzatılmasına ilişkin karar tasarısı Rusya tarafından veto edildi. Konsey’de gerçekleştirilen kritik oylamada 11 üye “evet” oyu kullanarak tasarıya destek verirken, Rusya “hayır” diyerek bu adımı engelledi. Öte yandan Çin, Pakistan ve Somali oylamada “çekimser” kalarak tarafsız bir tutum sergiledi. Oylamanın ardından kürsüye çıkarak kararı değerlendiren Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, ABD’nin hazırladığı karar tasarısında yer alan MINURSO’nun askeri bileşeninin azaltılması ve Fas’ın özerklik planının siyasi çözümün tek temeli olarak belirlenmesi girişimlerine kesin olarak karşı çıktıklarını açıkça belirtti.
ABD’nin Taslak Metninde Hangi Tartışmalı Maddeler Yer Alıyordu?
ABD’nin BMGK’ye sunduğu taslak metin, uluslararası diplomasi cephesinde derin görüş ayrılıklarını beraberinde getirdi. Metinde, BM misyonunun görev süresinin 31 Ekim 2027’ye kadar uzatılması öngörülüyordu. Ayrıca taslakta, MINURSO adının MINUSO (Batı Sahra’daki BM Misyonu) şeklinde değiştirilmesi ve Fas’ın özerklik önerisinin siyasi çözüme yönelik müzakereler için tek temel olarak belirlenmesi öneriliyordu. Hatırlanacağı üzere BMGK, daha önce 31 Ekim 2025’te Batı Sahra’da Fas’ın özerklik girişimini destekleyen ve MINURSO’nun görev süresini 31 Ekim’e kadar uzatan 2797 sayılı kararı kabul etmişti. Ancak son oylamadaki Rus vetosu, bu süreçteki dengeleri sarstı.
Batı Sahra Sorununun Tarihsel Arka Planı ve Taraflar Kimler?
Kuzey Afrika’nın en uzun soluklu dondurulmuş çatışmalarından biri olan Batı Sahra meselesi, bölgedeki jeopolitik gerilimleri tırmandırmaya devam ediyor. Fas’ın 1975 yılında eski İspanyol sömürgesi Batı Sahra’yı kendi topraklarına katmasının ardından bölgede büyük bir egemenlik mücadelesi başladı. Bu süreçte Cezayir’in aktif desteğini alan bağımsızlık yanlısı Polisario Cephesi ile Rabat yönetimi arasında başlayan kanlı ve diplomatik gerginlikler günümüze kadar kesintisiz bir şekilde devam etti. BM’nin bölgedeki varlığı ve barış gücü operasyonları, taraflar arasındaki kırılgan dengenin korunmasında kritik bir rol oynarken, büyük güçler arasındaki bu tür diplomatik çatışmalar sahadaki belirsizliği daha da artırıyor.
Gelişmeler ve Beklentiler
Rusya’nın gerçekleştirdiği bu stratejik veto, Batı Sahra’daki barış gücü misyonunun geleceği ve bölgedeki siyasi çözüm parametreleri üzerinde yeni bir belirsizlik dönemi başlattı. BMGK üyelerinin önümüzdeki günlerde taslak metin üzerinde uzlaşı aramak için yeniden diplomatik temaslar kurması ve yeni bir formül üzerinde çalışması bekleniyor.
Kaynak: Evrensel