SİNTİAGO — Şili’deki toplumsal patlamanın yedinci yıl dönümünde başkent Santiago’da binlerce kişinin katılımıyla düzenlenen gösterilerde emekli maaşları, sosyal haklar ve insan hakları ihlalleri için adalet talepleri yükselirken; hükümet ve iktidar partileri şiddet ve kamu düzenine odaklandı, anketler ise halkın yüzde 68’inin 2019’daki taleplerin hâlâ karşılanmadığını düşündüğünü ortaya koydu.
- Şili’nin başkenti Santiago’da, 2019 toplumsal patlamasının yedinci yıl dönümünde binlerce kişi yeniden sokaklara döküldü.
- Gösteriler; bütçe kesintilerine karşı öğrenci protestoları ve NO+AFP (Özel Emekliliğe Son) hareketinin yeni eylem çağrısıyla aynı döneme denk geldi.
- Bir duvar yazısında özetlenen ‘Ekim hâlâ yaşıyor’ sloganı, halkın hoşnutsuzluğunun ve adalet arayışının devam ettiğini gözler önüne serdi.
- Yapılan son kamuoyu araştırmaları, katılımcıların yüzde 68 gibi büyük bir oranının 2019’daki temel taleplerin karşılık bulmadığı kanısında olduğunu gösteriyor.
Toplumsal Patlamanın Yedinci Yılında Santiago’da Büyük Buluşma
Simon del Valle’nin werkenrojo.cl kaynaklı aktarımlarına göre, toplumsal patlamanın yedinci yıl dönümünde Santiago’da binlerce kişi bir araya geldi. Gösteride emekli maaşları, sosyal haklar ve insan hakları ihlalleri için adalet talepleri ön plana çıktı. Eylem, bütçe kesintilerine karşı gerçekleştirilen öğrenci protestoları ve NO+AFP (Özel Emekliliğe Son) hareketinin yeni eylem çağrısıyla aynı döneme denk geldi. Hükümet ve iktidar partileri açıklamalarında şiddet ve kamu düzenine odaklanırken, bir anket katılımcıların yüzde 68’inin 2019’daki taleplerin hâlâ karşılanmadığını düşündüğünü ortaya koydu. Bir duvara yazılan şu cümle, pazar günkü eylemin siyasi anlamının bir bölümünü özetliyordu: ‘Ekim hala yaşıyor.’ 2019’daki toplumsal patlamadan yedi yıl sonra binlerce kişi, o günlerdeki seferberliği anmak, insan hakları ihlalleri için adalet talep etmek ve hâlâ çözüme kavuşturulmadığını düşündükleri toplumsal sorunlara yönelik hoşnutsuzluklarını dile getirmek amacıyla Santiago’nun merkezinde yeniden bir araya geldi.
Çatışmalar ve Kültürel Etkinlikler Eşliğinde Yükselen Hak Talepleri
Gösteride Şili polisi ile zaman zaman çatışmalar çıktı; ancak eyleme, 2019’un temel taleplerini hatırlatan yürüyüşler, kültürel etkinlikler, pankartlar ve sloganlar da damgasını vurdu. Çok sayıda katılımcı açısından bu anma yalnızca geçmişi hatırlama etkinliği değil, emekli maaşları, ücretler, eğitim, sağlık ve eşitsizlikle ilgili talepleri yeniden gündeme taşıma fırsatı oldu. Bu bağlamda eylem, Ekim 2019’dan bu yana Şili siyasetine damgasını vuran o yakıcı soruyu yeniden kamusal gündeme taşıdı: Milyonlarca insanı sokaklara çıkaran temel taleplere ne oldu? Bu sorunun yanıtı, kısmen, pazar günü alanlardaki kararlı duruşta bir kez daha teyit edildi.
Gelişmeler ve Beklentiler
Asıl soru, bu seferberliklerin sektörel mücadeleler olarak mı kalacağı, yoksa daha geniş eşgüdüm alanları oluşturmaya mı başlayacağı noktasında düğümlenmektedir. Yakın tarih, ortak taleplerin varlığının kendiliğinden örgütlü bir toplumsal hareketin oluşmasını sağlamadığını açıkça göstermektedir. Bunun için güçlü örgütlere, kalıcı uzlaşmalara, kitleleri harekete geçirme kapasitesine ve net ortak hedeflere acilen ihtiyaç duyulmaktadır. Şili halkının gelecekteki siyasi rotası, bu yapısal bileşenlerin nasıl inşa edileceğine bağlı olacaktır.
Kaynak: BirGün Manşet